Bugun...

Hapishanelerin) Hâl(ler)i -2

 

İNTİHAR(LAR)

 

Tüm bunlarla birlikte (c)ezaevlerindeki devlet şiddetinin kaçınılmaz sonuçlarından biri de, Jean Paul Sartre’ın “Umutsuzluk manevi bir intihardır,” diye tanımladığı şeyin somutu olmaktadır!

İstanbul Milletvekili Barış Yarkadaş, cezaevinde intihar edenlerin sayısının arttığına dikkat çekerek, hükümeti uyarıp, “Cezaevi değil, ölüm evine dönüşen bir yapı var,” vurgusuyla cezaevlerinde 2016’da toplam 66 kişinin intihar ettiğinin de bakanlık tarafından açıklandığını belirtip, “2009’da 39, 2010’da 46, 2011’de 34, 2012’de 40, 2013’de 44, 2014’de 53, 2015’de ise 43 kişi intihar etti. 2016’da ise bu sayı 66’ya çıktı,” derken;[98] yine sıralıyorum…

• Gebze Kadın Kapalı Hapishanesi’nden, Balıkesir Burhaniye Hapishanesi’ne sürgün edilen 28 yıldır tutuklu Nurcan Bakır, baskı ve işkenceye karşı, “Zulme karşı sessiz kalmayacağım” diyerek yaşamına son verdi![99]

• Ayrıca 17 Mart 2019’da Zülküf Gezen Tekirdağ 2 No’lu F Tipi Cezaevi’nde, 23 Mart 2019’da Ayten Beçet Gebze Cezaevi’nde, 24 Mart 2019’da Zehra Sağlam Oltu T Tipi Kapalı Cezaevin’de, 25 Mart 2019’da Medya Çınar Mardin E Tipi Kapalı Cezaevi’nde, 1 Nisan 2019’da Yonca Akici Şakran Kadın Kapalı Cezaevi’nde, 2 Nisan 2019’da Siraç Yüksek Osmaniye 2 No’lu T Tipi Kapalı Cezaevi’nde, 5 Nisan 2019’da Mahsum Pamay da Elazığ T Tipi Cezaevi’nde yaşamını sonlandırmıştı![100]

• 14 yaşındaki Emirhan Nas Trabzon Cezaevi’nde intihar etti.[101] 10 Kasım 2015’te Trabzon E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Çocuk Koğuşu’nda saat 20.30 sularında kendini asarak yaşamına son verdi.[102] Emirhan Nas, cezaevinde kaldığı süre içinde, annesiyle bir kez açık görüş yapabildi. Annesine, cezaevinde kendisine kötü davranıldığını, kilolu, uzun boylu, kaba bir görevlinin her hafta sıra dayağına çektiğini, omuzlarına vurduğunu anlattı. Tuvalet temizlettirdiklerini, bulaşık yıkattıklarını söyledi. Anne Semra Omak, cezaevine bir kez daha gitti. Görüş günü değişti diye kapıdan geri çevrildi. Oğluna getirdiği pantolonu da almadılar. Oğlu hızla kilo kaybetmiş, kıyafetleri bollaşmıştı![103]

• Edirne F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’ndan başka cezaevine nakil isteğine olumsuz yanıt verildiği iddiasıyla hükümlü Hakan Ekinci canına kıydı. Öte yandan aynı cezaevinde ‘Kamu malına zarar verme ve kasten öldürme’ suçlarından ömür boyu hapis cezasına hükümlü M.C. de tek kişilik odada kalma istemine olumsuz yanıt verilmesi üzerine 14 kan sulandırıcı hap içerek intihar girişiminde bulundu![104]

• 17 yaşındaki Veli Ersoy, Eskişehir H Tipi Kapalı Cezaevi’nde girdikten bir gün sonra yaşamını yitirdi. Ersoy’un şüpheli ölümü kayıtlara intihar olarak geçti. Ersoy’un ailesi, çocuklarının ölüm nedeninin araştırılmasını istedi![105]

• Cezaevinde 2008’de intihar eden Fatih Kolbasar’ın ağabeyi Recep Kolbasar’ın ‘Anayasa Mahkemesi’ne (AYM) yaptığı bireysel başvuru sonuçlandı. AYM, Fatih Kolbasar’ın cezaevinde yaşam hakkının ihlâl edildiğine karar verdi![106]

 

HASTA TUTSAK(LAR) ZULMÜ

 

Adalet Bakanlığı’nın verilerine göre, cezaevlerinde 260 bin 144 kişi bulunurken, bunların 202 bin 434’ü hükümlü, 57 bin 710’u ise tutuklu. İHD verilerine göre cezaevlerinde 457’si ağır olmak üzere 1333 hasta tutuklu bulunuyorken;[107] İHD ve ‘Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği’nin (CİSST) 2019’da Adalet Bakanlığı ve CTE’ye yaptığı 7 bin başvuru ise “özel araştırmalar gerekiyor” denilerek yanıtsız bırakmasıyla 50 hasta tutuklunun yaşamını yitirmesi trajedisi![108]

Evet, evet milletvekili Ayşe Acar Başaran’a, “Hasta tutuklulara düşman hukuku uygulanılıyor. Türkiye’de idam cezası yok ama fiili bir şekilde sürdürülüyor. İnsanlar ölünceye kadar cezaevinde tutuluyor,”[109] dedirten bir acımasızlık yüz yüzeyiz!

‘Hasta Mahpuslara Özgürlük İnisiyatifi’nin, 2018 verilerine göre, cezaevlerindeki 132 hasta mahpustan 19’u cezaevinde kalamaz durumdayken;[110] Adalet Bakanlığı verilerine göre, cezaevlerindeki 841 hasta, Adli Tıp Kurumu uygun gördüğü hâlde tahliye edilmeyi bekliyor. 1086 hasta mahkûm ise raporları kabul edilmediği için içeride yaşam savaşı veriyor. Beş yılda cezaevinde 451 kişi öldü.[111]

Yine ‘2017 Dünya Hasta Hakları Günü’ açıklamasında cezaevlerinde 323’ü ağır olmak üzere toplam 905 hasta tutsağın olduğu kaydedilirken;[112] İHD verilerine göre,[113] 2017 başından 6 Ekim 2019 tarihine kadar hapishanelerde 44 hasta mahpusun yaşamını yitirdi. Bu mahkûmlardan 19’u kalp krizi gibi anında müdahale edilmesi gereken hastalık nedeniyle vefat etti.[114]

Avukat Gülizar Tuncer’in, hasta tutsakların darp edildiğini vurgulayarak, “Bu uygulamalar 12 Eylül’de bile yapılmıyordu”[115] dediği tabloda milletvekili Barış Yarkadaş da, cezaevlerindeki siyasi tutukluların her türlü hak gaspıyla karşı karşıya kaldığının altını çizerek, “Tedaviye giden hasta tutuklulara zorluk çıkarılması yetmiyormuş gibi, bir de bileklere çift kelepçe uygulaması başladı,”[116] diye ekliyor!

Evet, “Çocuk tecavüzcülerinin, kadın katillerin bir yolunu bulup dışarı çıktığı zindanlarda,[117] hâlâ on yıllara mahkûm siyasi hükümlüler yatmakta”yken;[118] Ahmet Güneş’in ifadesiyle, “Cezaevinde ölüme terk edilmek sıradan. Tedavi edilmek birkaç yıldır tedavülden kalktı neredeyse. Kimi cezaevleri mesela revire çıkma hakkını on beş günde bir olarak belirliyor. Revir gününe kadar hastalanmak yasak”![119]

Tıpkı 26 Kasım 2019’da nefes daralması nedeniyle bilinci kapanan Edirne Cezaevi’de tutuklu eski HDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş gibi…

Kardeşi ve avukatı Aygül Demirtaş, ağabeyinin 26 Kasım 2019’da bilincinin kapandığını ve yedi gün hastaneye sevk edilmediğini kaydederken;[120] Demirtaş, 7 gün sonra hastaneye sevk edildi.[121]

Demirtaş’ın cezaevinde rahatsızlanmasına rağmen yedi gün boyunca alanında uzman bir doktora sevk edilmemesi hasta tutuklular konusunu yeniden gündeme taşırken; İHD verilerine göre hapishanelerde 457’si ağır olmak üzere 1333 hasta tutuklu/hükümlü bulunuyor.[122]

İşte çarpıcı örneklerden bazıları!

• 30 yılı aşkın süredir tutuklu olan Adana Kürkçüler F Tipi Kapalı Cezaevi’ndeki Wernicke Korsakoff hastası Kemal Özelmalı, “cezaevinde kalamaz” raporu olmasına rağmen tahliye edilmiyor![123]

• Sincan 2 No’lu F Tipi Kapalı Cezaevi’ndeki hasta tutuklu Hayati Kaytan, epileptik nöbetler geçirmesine rağmen günlerdir tek kişilik hücrede tutuluyor![124]

• Edirne F Tipi Kapalı Cezaevi’nde tutuklu 70 yaşındaki ağır hasta tutuklu İbrahim Akbaba, 26 Aralık 2018’de Mardin 3’üncü Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülen dava duruşmasına Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) ile bağlandığı sırada kalp krizi geçirdi. Kaldırıldığı hastanede yaşamını yitirdi. İleri derecede diyabet hastası olan Akbaba, daha önce açık kalp ameliyatı geçirmiş ve yine hastalığı nedeniyle bir bacağı kesilmişti![125]

• Cezaevinde yakalandığı Herediter Spastik Paraparezi (HSP) hastalığı nedeniyle yatalak hâle gelip, ihtiyaçlarını tek başına karşılayamaz duruma gelmesi sonucu 15 Eylül 2015’de tahliye edilen hasta tutuklu Selahattin Aytek, Diyarbakır’da tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti![126]

• İHD İstanbul Şubesi Cezaevi Komisyonu Üyesi Hatice Onaran, Bandırma T Tipi Cezaevi’nde 7 Nisan 2018’de yaşamını yitiren 66 yaşındaki hasta mahkûm İsmail Arslan’ın ölüme terk edildiğini söyledi. 25 yıldır hükümlü olan Arslan’ın İHD’nin hazırladığı 401 ağır hasta tutuklu listesinde yer aldığını belirten Onaran, Miyesterinongrakis adı verilen hastalıktan ötürü Arslan’ın solunum ve beslenme rahatsızlığı çektiğini belirtti![127]

• Beş yıldır tutuklu bulunan, İHD’nin “ağır hasta tutuklular” arasında saydığı şeker hastası Mehmet Yıldızbakan, 26 Mart 2017’da geçirdiği kalp krizi nedeniyle hayatını kaybetti. Hasta olduğu için defalarca denetimli serbestlik talep edilen Yıldızbakan’ın başvurularında ilerleme kaydedilmemişti![128]

• Bandırma 2 No’lu T Tipi Kapalı Cezaevi’nde tutuklu yazar Murat Saat, yaşamını yitirdi![129]

• Eskişehir Çifteler Kadın Açık Cezaevi’nde yatan ve şeker, kalp, tansiyon rahatsızlıkları bulunan Aynur Uyar adlı mahkûmun “hayati tehlikesi” olduğuna ilişkin uyarılara karşın tahliye edilmemesi yaşamına mâl oldu. Çifteler Cezaevi’nin kapatılması üzerine Ayvalık Cezaevi’ne nakledilen Uyar’ın sağlık durumu nakil sonrasında daha da ağırlaştı. Cezaevi idaresi, infaz dosyasının gönderilmemesi gerekçe gösterip, Uyar’ı bir türlü izne çıkarmadı. Daha da kötüleşen ve bir ayağı kangren olan Uyar, gece fenalaşınca, cezaevi tarafından yakınları aranarak “gelin, alın” denildi. Cezaevinden “izinli” olarak çıkarılan Aynur Uyar, yolda fenalaştı ve kaldırıldığı hastanede yaşamını yitirdi![130]

• Nihat Baymiş, İzmir Şakran T Tipi 4 Nolu Cezaevi’nde tutuklu bulunduğu sırada lösemi hastalığına (kan kanseri) yakalandı. Yeterli tedavi uygulanmadığı için her geçen gün durumu kötüleşen Nihat Baymiş, cezasının bitmesine 10 ay kala 9 Haziran 2017’de şartlı tahliye edildi. Baymiş, tedavi gördüğü hastanede 26 Şubat 2018’de sabah saatlerinde yaşamını yitirdi![131]

• Silivri Kapalı Cezaevi’nden Dilan Ekin, “Belim kırık ve platin var. Platinlerden biri kaymış durumda yaşadığım işkencelerden dolayı. Platin kaydığı için de kemik kaynamamış. Hem şiddetli ağrılarım oluyor hem de felç kalma ihtimalim çok yüksek. Gün içinde şiddetli ağrılarım olduğu için hep dinlenmek zorunda kalıyorum. Yanımda arkadaşlarım olmasa gerçekten çok daha zor olurdu her şey,” diyor![132]

• Kocaeli Kandıra 1 No’lu F Tipi Cezaevi’nden N. A., “Ring araçları ile hastaneye götürülmeye çalışılıyoruz. Bir ayda 4 arkadaşımızın hastaneye sevki gerçekleştirilmedi. Tedavi hakları engellendi,” diye yazıyor![133]

• Siyasi gerekçelerle yargılandığı davadan aldığı ceza nedeniyle yaklaşık 2 yıldır Siirt E Tipi Cezaevi’nde tutuklu bulunan 74 yaşındaki şeker ve tansiyon hastası Nebi İlhan, 11 Ocak 2020 sabahı hastanede yaşamını yitirdi![134]

• Mardin’in Kızıltepe ilçesinde Kanun Hükmünde Kararnamesi (KHK) ile kapatılan Radyo Rengin çalışanı, yüzde 93 engelli, gazeteci Metin Duran’ın tahliye edilmesi için başvurulan Adli Tıp Kurumu (ATK) ve Anayasa Mahkemesi (AYM) sessiz… 2015’de geçirdiği kalp krizi sonucu felç kalan Duran’ın abisi Medeni Duran, “Kardeşim artık yürüyemiyor, konuşamıyor, yemek yiyemiyor, kimseyi tanımıyor sadece ama sadece nefes alabiliyor. Cezaevinde bulunan kardeşime refakat etmek için yanında bekleyen diğer kardeşim de cezaevi hayatı yaşamak zorunda kalıyor. Biz raporu beklerken ATK’den rapor gönderme yerine onu yeniden muayene olmaya çağırdı” diye konuştu![135]

• Uğur Yeloğlu (27), tutuklandıktan sonra Mardin E Tipi Kapalı Cezaevi’ne konuldu. Yaşadığı psikolojik sorunlar nedeniyle zaman zaman nöbet geçirdiği ve unutkanlık yaşadığı belirtilen Yeloğlu’nun sağlık durumu, cezaevinde 2 ay boyunca tek başına hücrede tutulması nedeniyle iyice bozuldu. Burada gözaltında tutulduğu sırada maruz kaldığı işkencelerin de etkisi oldu. Hücrede tek başına tutulduğu dönemde hafızasını tamamen yitiren Yeloğlu, 2 ay sonra Urfa 2 Nolu T Tipi Kapalı Cezaevi’ne sevk edildi. Burada da bir süre tek başına ayrı bir yerde tutulan Yeloğlu, psikolojik sorunlarının ağırlaşması üzerine ihtiyaçlarını dahi tek başına gideremeyecek hâle gelince koğuşa alındı, ancak hastaneye sevki yapılmadı![136]

• 4 yıl 7 ay hapis cezasına çarptırılan İbrahim Koçer, geçirdiği trafik kazası sonucu 49 gün yoğun bakımda kaldı ve geçirdiği bir dizi ameliyattan sonra Metris Cezaevi’ne gönderildi![137]

• Kişisel ihtiyaçlarını tek başına gideremeyen, Tarsus T Tipi Kadın Cezaevi’nde diğer tutuklu ve hükümlülerin yardımıyla hayatını sürdüren 78 yaşındaki Sise Bingöl’e, çok sayıda rahatsızlığına rağmen Tarsus Devlet Hastanesi’nde “Cezaevinde kalabilir” raporu verildi![138]

• Metris T1 tipi cezaevindeki Cengiz Sinan Halis Çelik, mesane kanseri ve ağır derecede epilepsi hastası. Adli Tıp Kurumu’nun (ATK), “Cezaevinde yalnız kalamaz” raporuna rağmen cezaevinde, tek kişilik hücrede tutulmaya devam ediyor![139]

• Hasta tutsak Ahiret Turan’ın, raporları olmasına rağmen sevki yapılmıyor. Turan, hastalığından dolayı dosyası Yargıtay’dan bozulmasına rağmen mahkemesi sürekli erteleniyor. Elazığ T Tipi’nde 3 yıldır tutsak bulunan Turan, aynı zamanda epilepsi hastalığı olmasına rağmen sağlık raporu heyete sunulmazken, kullanmak zorunda olduğu ilaçlar verilmediği için rahatsızlığı daha da ilerliyor![140]

• Özlem Demirçi, multinodüler troid hastası olduğunu, yüksek kanser riski taşımasına karşın ++++5 aydır hastaneye götürülmedi![141]

• 15 ameliyat geçiren, tedavisi sürerken tutuklanan, sondayla yaşayan, hiçbir ihtiyacını tek başına karşılayamayan Sibel Çapraz (35), Türkiye İnsan Hakları Vakfı’nın “sağlık koşulları nedeniyle cezaevinde kalması uygun değildir,” raporuna karşın İzmir Menemen R Tipi Cezaevi’nde tek başına tutuluyor![142]

• Atipik otizmli, 5 yaşındaki Poyraz Ali’nin rehabilitasyonu için uzun süre mücadele veren anne Zeynep Bakır, şimdi başka bir eziyetle karşı karşıya. Gebze Cezaevi yönetimi, Poyraz Ali’yi, ‘psikolojisi bozulur’ diye sivil araç ve sivil polislerle rehabilitasyona götürmek isterken annenin araçta olmasına izin vermiyor![143]

• Motor Nöron ALS hastası L.A. (43) 19 yıldır cezaevinde. Tekirdağ F1 No’lu Cezaevi’nde bulunan L.A.’nın durumu giderek ciddileşiyor. L.A.’nın sol bacak, sol kol ve yutkunmayı sağlayan kasları, hastalığı nedeniyle her geçen gün giderek eriyor. Sol bacağında 4 cm’lik bir kısalma olan L.A., yemek yemekte, yürümekte, yazı yazmakta zorlanıyor. Cezaevi koşullarında daha fazla kalmaya devam ederse yatağa mahkûm olacak. L.A., hastalığını anlattığı mektubunda şunları söylüyor: “Birçok ihtiyacımı arkadaşlarımın yardımı ile yapıyorum. Vücudumdaki uyuşma ve kramplardan dolayı uykudan sık sık uyanıyor, gün içerisinde şiddetli baş ağrıları ile yorgunluk çekiyorum. Hastalığımla ilgili birçok hastanede defalarca tetkik ve tespitler yapıldı. ALS hastalığımın tedavisi olmadığı için bu muayene ve tetkiklerin de bir anlamı olmuyor. Ölüme terk edildim. Zaten birçok arkadaşımız gözlerimizin önünde yaşamlarını yitirdi. Doktorlar, hastalığımın tedavisinin olmadığını defalarca iletmelerine rağmen iş rapora gelince adeta söylediklerini unutuyorlar”![144]

Yazının devamı:Hapishanelerin) Hâl(ler)i -3



YAZARLAR
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
HABER ARŞİVİ
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR

Web sitemize nasıl ulaştınız?


HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
GAZETEMİZ

HABER ARA
YUKARI