‘Birleşik mücadele ve dayanışmayı büyütmek için bir araya gelelim!’

Arama

Almanya seçimleri: Siyasi partilerin Türkiye vizyonu

Almanya-Türkiye ilişkilerini 23 Şubat seçimlerinden sonra neler bekliyor? DW Türkçe, Alman siyasi partilerin seçim programlarında Türkiye ile ilişkiler için belirledikleri strateji ve vaatleri mercek altına aldı

23/02/2025 18:36 | Son Güncelleme : 21/11/2026 07:46 | Okunma Sayısı : 328 | Super Admin


Almanya seçimleri: Siyasi partilerin Türkiye vizyonu
‘Birleşik mücadele ve dayanışmayı büyütmek için bir araya gelelim!’ ad image

Almanya seçimleri: Siyasi partilerin Türkiye vizyonu

Değer Akal

Almanya-Türkiye ilişkilerini 23 Şubat seçimlerinden sonra neler bekliyor? DW Türkçe, Alman siyasi partilerin seçim programlarında Türkiye ile ilişkiler için belirledikleri strateji ve vaatleri mercek altına aldı.

Almanya'da siyasi partilerin 23 Şubat  erken genel seçimleri için yayımladıkları seçim programları, Türkiye'ye bakışlarını ve geleceğe yönelik vizyonlarını ortaya koyuyor.

 

DW Türkçe olarak, Almanya- Türkiye'de seçimlerden sonra yaşanan olası değişime ışık tutmak için, siyasi partilerin Türkiye'ye yaklaşımlarını, ilişkileri sağlayacak dış politika stratejilerini odak noktasında aldık.

 

CDU/CSU: Türkiye ile yeni zemin arayışı

 

Hıristiyan Demokrat Birlik (CDU/CSU) partilerinin seçim programı ve başbakan adayları Friedrich Merz'in son açıklamaları, Türkiye ile iletişimde yeni bir zemin arayışına işaret ediyor.

 CDU-CSU’nun başbakan adayı Friedrich Merz.-i67bb5d7ab7680.jpg

Seçim programı Türkiye'ye, "Avrupa Birliği'nin (AB) hem komşuluk hem de komşuluk politikalarında yeni bir başlangıç inşaatının genişletilmesi" vurgulanan bölümde yer veriliyor. Batı Balkan ülkeleri, Ukrayna ve Moldova için "Bu ülkelerin AB'ye katılması bizim güvenlik ve jeopolitik çıkarlarımıza uygundur" deniliyor.

 

Bunun için "Komşu ülkelerinle diyaloğun derinleştirileceği" vurgulanarak Avrupa Siyasi Topluluğu'nun oluşturulacağı potansiyele odaklanılacağı belirtiliyor, bu potansiyel İngiltere'den önce daha sonra da Türkiye'ye dikkat çekiliyor.

İngiltere ile özellikle güvenlik ve savunma alanında yakın ve güvene dayalı işbirliğinin "her iki tarafın da ayrıldığı" vurgulanırken, Türkiye için daha muğlak kullanımlar kullanılıyor.

Programda, "Türkiye, Avrupa için oluşturulan artış korunmaktadır ve önemli bir ortaktır. Türkiye'nin şu anda AB'nin düzen değerlerinden uzaklıklarda olmasından ve bu nedenle de birliğe üye olamayacak olmasından üzüntüye üzüldüğü" ifadelerine yer vermekle yetiniliyor.

CDU lideri Friedrich Merz, seçim kampanyası sürecinde açıklamalarda "Türkiye ile tanıtımlarda yeni bir yol arayışında kârda" olduğunu söyledi.

Suriye'de Esad rejiminin devrilmesinin ardından Avrupa hükümetlerine bölgesel önemi artan Türkiye ile daha yoğun bir işbirliğine yönelme sağlayan Merz, Körber Vakfı'nda yaptığı konuşmada AB açısından Türkiye'nin "stratejik odakta olması gereken bir ülke döngüsü" sürekli olarak çizildi.

Türkiye'nin AB'sinin artık uzun süredir devam ettiğimde olmadığını söyleyen Merz, "Ama burada tamamen dışarıda ayrılıyorla, tam üye olarak almak bizim ülkeyle daha güçlü bir işbirliğine girmemizi sağlayacak tüm yolları bloke ediyor. Nasıl bir yol izlenebileceğine dair bir tanesini bulabilmiş değilim... Avrupa'nın çeperindeki ülkelerin AB yapılarına ve karar almana daha nasıl olmak üzereyken? Bu sırada, bir yol var.

SPD şaşırttı: Parti programı Türkiye'ye verilmedi

Sosyal Demokrat Parti (SPD), 68 sayfalık seçim programı Türkiye'ye yer vermeyerek şaşırttı.

2017 seçimleri için hazırlanan programda Türkiye'nin AB ile müzakere sürecinin önemine vurgu yapan, 2021 seçim programında ise Türkiye'ye Avrupa'nın komşularının liderliğini veren SPD, 2025 yılı seçim programı Türkiye'yi metin dışında bıraktı.

Programda, AB onayından NATO'daki dönüşüme, Ukrayna-Rusya savaşından Ortadoğu'da barışın gelişme çabalarına uzanan pek çok ayrıntıda bölüm vizyonu ortaya konulurken, tek bir yerde Türkiye'nin geçmemesi soru işaretlerine yol açıldı.

 

SPD'li Başbakan Olaf Scholz'un görev süresi boyunca Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile işbirliğini sürdürürken, hatta pek çok temelta bu işbirliğini geliştirirken, Türkiye ile ilişkiler iç politika tartışmalarından uzak bakım yaklaşımı, SPD'nin seçim çözümü da yansımış görünüyor. Ya da SPD artık AB'den çok uzaklaşan Türkiye ile bunların tamamının genişletilmesi, kağada çizim yapmak istememiş olabilir.

SPD’li Başbakan Olaf Scholz, ikinci bir dönem başbakan olmak için yeniden aday oldu.-i67bb5ea4b7e19.jpg

SPD'li Başbakan Olaf Scholz, ikinci bir dönem başbakanı olmak için yeniden aday oldu.

Oysa SPD'nin 23 Şubat seçimleri için hazırlanan program, AB dağıtım süreci aynı zamanda "jeopolitik bir gereklilik" olduğu için, Batı Balkan ülkelerinin hızlı birliğe üye olması gerekiyor, Ukrayna ve Moldova'nın AB'nin bir parçası olacağı, Gürcistan'da özgürlük ve demokrasiden yana güçlerin de destekleneceği belirtiliyor.

 

"İttifaklarımızı genişletme değişiklikleri" denilerek, İngiltere ve ABD'de değişiklik için özgürlükler sıralanıyor, "Diyalog ve işbirliğinden yanayız" başlığı altındaysa "kolay olmayan bir ortak" olarak sınıflandırılan Çin'e yönelik nasıl bir strateji izlenecek. Hatta Endonezya, Günay Afrika ve Brezilya gibi devletlerle işbirliğine gidiliyor.

 

Türkiye'nin ne AB'si, ne komşuları, ne de geliştirilecek işbirliği kapsamında değerlendirildiği programda, Türkiye'yi ilgilendiren konulara değiniliyor. Örneğin, "Ortadoğu'da barış istiyoruz" başlıklı bölümde, Esad rejiminin devredilmesiyle birlikte artık Suriye'de yeni bir başlangıç arkadaşı olduğu vurgulanıyor. Bu sürecin destekleneceği, "Çok sayıda dini, etnik ve mezhepsel grubun korunması ve bölünmesi, insan haklarının korunması, özellikle de kadınların haklarının korunması, insani yardıma engelsiz erişim ve Suriye'nin terörizm için bir üs olarak insanları veya yabancıları için bir tehdit oluşturmasını önleyecek, bizim için merkezi toplanmalarına izin veriyor".

 

Bu arada yeniden başbakanlığa aday olan SPD'li Olaf Scholz, geçen hafta Anadolu Ajansı'na verdiği röportajda, Almanya-Türkiye ekonomik açıdan çok iyi olarak tanımladı, Türkiye ile ilişkilerin özverili bir şekilde sürdürülmesinin Almanya için son derece önemli olduğunu, yeniden başlayan AB-Türkiye diyaloğu için de çaba sarf ettiğini söyledi.

 

Yeşiller Partisi: Türkiye'ye AB kapısını açık tutan tek parti

Yeşiller Partisi, 23 Şubat seçimleri için hazırlanan seçim programı, Türkiye'ye AB üyelik kapısının şartı da olsa açık olarak tutuldu.

 

Batı Balkan ülkelerinde, Ukrayna, Moldova ve Gürcistan'ın AB'ye üyelik hedefine destek verildiği vurgulanırken, "AB'de demokratik bir Türkiye için de yer var" ifadelerine yer verildi. Ancak Yeşiller, Türkiye ile üyelik müzakerelerinin yeniden başlatılması için "demokrasi, hukukun üstünlüğü ve azınlıkların korunmasının inandırıcı bir rota değişikliğinin" şartını vurguladı.

 

Programda ayrıca Türkiye, Almanya ve Avrupa arasındaki çok yönlü bağlantıları güçlendiriyor ve Türk sivil toplumunu destekleme potansiyeli de sıralandı.

Yeşillerin başbakan adayı Robert Habeck.-i67bb5fb02acce.jpg

Yeşillerin başkan adayı Robert Habeck.

"Aktif dış politika" başlığı altında ise Suriye için kaydedilen stratejiye yer verildi, aralarında Türkiye'nin de yer aldığı Suriye'nin komşularına kritik bir çağrı yapıldı. Suriye'de barışçıl ve demokratik bir dönüşüm süreci için Kürtler, Ezidiler, Dürziler, Aleviler ve Hıristiyanlar da dahil olmak üzere tüm kesimlerin dikkate alınmaması uzatılan programda, "Böyle bir süreci iyileştirmek için komşu devletlerden Suriye'nin kendi kaderini sürdürme hakkı, hükümdarne ve toprakya göstermelerini bekliyoruz" denildi.

 

Yeşillerin başbakan adayı Robert Habeck, Scholz başbakanlığındaki yardımlarda Başbakan yardımcısı ve aynı zamanda Ekonomi ve İklim Bakanı olarak görev yaptığı süre boyunca, Türkiye ile ekonomik ve özellikle ticari ilişkilerin desteklenmesini hedefine vurgu yaptı. Ekonomi ve enerji bilgilerini Türk hükümeti ile işbirliğini sürdürmeyi şeffaflaştıran Habeck, Türkiye'ye ziyaret gerçekleştirdi, Türk mevkidaşlarını da Berlin'de ağırladı.

AfD: Türkiye'nin kültürel olarak Avrupa'ya ait değil ama derlemesi ortak

Aşırı sağcı Almanya için Alternatif'in (AfD) 23 Şubat seçim programı, "Türkiye'nin kültürel olarak Avrupa'nın bir parçası olmadığı" ifade ediliyor. AfD'nin geçmiş seçim programlarında da bu iddiaya yer anlaşması var.

 

Bununla birlikte AfD'nin son programında ilginç bir değişiklik yapılmasına dikkat edildi. Zira önceki programda "Türkiye'nin kültürel olarak Avrupa'ya ait değil. Gittikçe İslamlaşması, endişeye yol açması" denilerek AB'ye bağlılık müzakerelerinin sonlandırılması gerektiği vurgulanıyordu.

 

Yeni seçim programı ise "Türkiye gerçi olarak Avrupa'nın bir parçası değil ama bizim için önemli bir derleme ve ekonomik ortak" deniliyor. Hemen ardından "Yabancı devletlerin İslamcı ve milliyetçi gruplara ideolojik ya da mali destek sağlayarak Almanya'nın içişlerine itirazını reddediyoruz" ifadelerine yer veriliyor, AfD'nin kayıtlıın "Ortadoğu'dan kitlesel bir göçün yasaklandığı" belirtiliyor, üyeliklerine hiç değinilmiyor.

Aşırı sağcı AfD’nin liste başı adayı Alice Weidel.-i67bb607966cee.jpg

Aşırı sağcı AfD'nin liste başı adayı Alice Weidel.

AfD'nin başbakan adayı Alice Weidel, "Otoriter İslamcı bir diktatörlüğün AB üyesi olabilmesi fikri saçmalık" diyerek Türkiye ile AB üyelik önerilerinin sona erdirilmesi savunan bir siyasetçi.

 

Ancak son dönemde göç ve İslam'ın olmadığı partinin, onların tepkilerine tepkili göçmen kökenlilerden de oy koparma hamleleri ve bu birliktelik AfD'nin Eş Başkanı Tino Chrupalla'nın Türkiye ile ilgili farklı açıklamalarına dikkat çekildi. Chrupalla, Kasım ayında Aydınlık Gazetesi'nde yayımlanan röportajda Türkiye ile iyi ilişkilere önem verdiklerini belirterek, "Türkiye kökenli Almanların önemli bir parçası olduğunu" ifade ederek, "Biz aynı zamanda Türk kökenli vatandaşların çıkarlarını temsil ediyoruz" iddiasını dile getirdi.

FDP: Türkiye ile üyelik müzakereleri sonlandırılsın

Hür Demokrat Parti (FDP), artık Türkiye ile AB üyelik müzakerelerinin sonlandırılmasının savunulmasını savunuyor.

 

23 Şubat için seçim programı liberalleri, Batı Balkan ülkelerinin, Moldova ve Ukrayna'nın AB'ye kayıtlının "Almanya'nın ve Avrupa'nın ayrıldığının" olduğunu vurguluyor.

 

FDP, Türkiye ile üyelik müzakerelerinin sonlandırılması şu ifadelerle savunuyor: "Üyeliğin temel şartı, Kopenhag kriterlerine uyum, yani düzenleyen bir hukuk devleti, insan haklarına saygı, azınlıkların ve uluslararası hukukun korunmasıdır. Bunlar Erdoğan'ın Türkiye'nin yerine getirmediği gerekliliklerdir."

 

Programda ayrıca Almanya'daki Ülkücü Hareketi'nin yasaklanması vadediliyor.

FDP’nin liste başı adayı Christian Lindner.-i67bb62176fced.jpg

FDP'nin liste başı adayı Christian Lindner.

FDP Genel Başkanı ve partinin başbakan adayı Christian Lindner, SPD ve Yeşiller'in oluşturduğu bölümlerden ayrılmadan önce maliye bakanı olarak görev yapıyordu.

 

Bu süre boyunca Türkiye'ye yönelik açıklamalar sert bir şekilde yapmaktan kaçındı. Ancak Linder, Türkiye'de 15 Temmuz darbe girişiminden sonra "Reichstag'ın patlamasından sonra 1933'te olduğu gibi yukarıdan bir devlet darbesinin tamamlanması: Erdoğan sadece kendi şahsına özel otoriter bir rejim inşa ediyor" açıklamasını yapıyor. Lindner ayrıca "Kadehimi Erdoğan'a ayrılmak istemiyorum" diyerek 2018 yılında Berlin'i ziyaret eden Erdoğan için Bellevue Sarayı'nda verilen kayıtlara katılmayı reddetmişti.

BSW: Sol popülistler Türkiye'ye değinmedi

Geçen sene Sahra Wagenknecht İttifakı'nın (BSW) seçim programı Türkiye'ye ilişkin bir değerlendirme yer almıyor.

Programda, Rusya ile toplantı halinde oturularak Ukrayna savaşının sona erdirilmesi, Ukrayna ve İsrail başta olmak üzere savaş ve çatışma bölgelerine silah tedariğinin durdurulması gibi vaatler sıralanıyor. "Düzensiz göç durdurulmalı" denilen programda, AB dağıtım dağıtımlarının son olarak seçilmesi belirtiliyor.

BSW’nin liste başı adayı Sahra Wagenknecht.-i67bb629fdb3db.jpg

BSW'nin liste başı adayı Sahra Wagenknecht.

BSW'nin başbakan adayı Sahra Wagenknecht, Türkiye'ye silah satışlarının durdurulması savunan ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın politikalarına, özellikle Türkiye'nin Suriye'nin kuzeye yönelik askeri operasyonlarına sert eleştirilere yönelen bir siyasetçi.

 

Wagenknecht, 2017'de Alman faturasını Nazi benzetmesiyle hedef alan Erdoğan'ın o günlerde yaptığı "Siz böyle devam edersiniz, evde hiçbir yerde Avrupalı, Batılı, mevcut, huzurla kayıtlı atamaz" açıklamana sert tepki göstermiş, "Bu terör olaylarıdır. Konuşan bir teröristtir" kaydedilmişti.

 

Sol Parti: Rojova'nın özerkliği güvencesi belgesi alınmalı

Sol Parti, geçmiş seçim programlarında olduğu gibi 23 Şubat için hazırlanan programın da yine Türkiye'ye yer verdiğini söyledi.

Dünyada "emperyalist savaşların" tırmanmakta olduğuna dikkat çekilen programda, Almanya ve AB'nin silah ihracatı ve dünyanın çeşitli bölgelerindeki otoriter rejimlere verilen destekle çatışmaların tırmanmasının dahil edildiği belirtiliyor.

Programda, "Emperyalist savaşlar, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı savaşı, Suriye'de yıllardır süren mücadelede ya da Türkiye'nin Suriye'nin bolluğuki savaşta olduğu gibi, hammaddelere ve pazarlara erişim ya da bölgesel düzen için yürütülüyor. Milyonlarca insanın yaşamı tehdit ediliyor" deniliyor.

Sol Parti’nin liste başı adayı Jan van Aken.-i67bb6348633dc.jpg

Sol Parti'nin liste başı adayı Jan van Aken.

AB ve NATO, Kürt bölgelerinin hedef alacak bir iç savaşı desteklememesi için Türk hükümeti üzerinde baskı kurmalı" ifadelerine yer verilen programda, Türkiye'nin Suriye'nin kuzeydoğusuna yönelik saldırılarının "uluslararası hukuka aykırı" olduğu ve son bulması aktarılıyor.

 

"Türkiye'ye silah ihracatına son verilmeli" olarak adlandırılan programda ayrıca Almanya'nın Suriye'nin bölümlerine Suriye Demokratik Güçleri (SDG) tarafından kontrol edilen bölge yönetimi ile terminal ilişkileri başlatması şartıyla ifade ediliyor.

 

NATO'nun Avrupa'da barışı tesis etmeyi başaramadığını iddia eden ve bunun yerine Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) ilkeleri temelinde yeni bir güvenlik mimarisi inşa planı öneren Sol Parti, barışçıl bir Avrupa için bunun uzun süreli Türkiye ve Rusya'yı da kapsaması gerektiğini savunuyor. Bunun için iki ülkede yürüttükleri savaşların sona erdirilmesinin de şartının olduğu belirtiliyor.

Partinin liste başı adayı Jan van Aken, PKK'nın terör örgütünün listeden çıkarılmasının savunan bir siyasetçi olduğunu belirtti.

2017 yılında Türkiye milletvekili Jan van Aken'in, o dönem NATO kapsamında Konya'da görev yapan Alman askerlerinin ziyaret etmesine izin vermemiş, Ankara-Berlin hattında peş peşe yaşanan krizlere bir yenisi eklenmişti. 

DW Türkçe

Beğendim
Bayıldım
Komik Bu!
Beğenmedim!
Üzgünüm
Sinirlendim
Bu içeriğe zaten oy verdiniz.

‘Birleşik mücadele ve dayanışmayı büyütmek için bir araya gelelim!’ ad image

Bunlar da ilginizi çekebilir

Trump, Putin ve Şi'den dört maddelik deklarasyon

Trump, Putin ve Şi'den dört maddelik deklarasyon

ABD, Rusya ve Çin arasındaki görüşme 4 maddelik deklarasyonun imzalanmasıyla sona erdi. Dünyanın dört bir yanında askeri, siyasi, ekonomik hegemonya ve rekabet halinde olan emperyalist devlet liderleri, dünyaya barış ve istikrar getireceklerini ileri sürdü.

1 gün önce
Ukrayna-Rusya savaşı bitmiyor

Ukrayna-Rusya savaşı bitmiyor

Medyascope Yayın Yönetmeni Ruşen Çakır, Ömer Taşpınar ve Gönül Tol, Transatlantik programında Rusya-Ukrayna savaşındaki son durumu, barış ve ateşkes ihtimallerini, ABD'nin dış politikasını ve Avrupa'nın güvenlik politikalarını değerlendiriyor.

3 gün önce
Fransa’da yeniden grev: Emekçiler ve öğrenciler bir kez...

Fransa’da yeniden grev: Emekçiler ve öğrenciler bir kez...

Fransa'da hükümetin maaş endeksi artışını reddetmesi üzerine kamu emekçileri greve çıktı. Lise ve üniversite öğrencilerinin de desteğiyle ülke genelinde eylemler düzenlendi. Fransa’da gençlik mücadelesi ve emek hareketi bir kez daha sokakta buluşuyor.

3 gün önce
Yorumlar

‘Sansür hayır! Habere Özgürlük ve İnsanca yaşamak İçin..!"