‘Birleşik mücadele ve dayanışmayı büyütmek için bir araya gelelim!’

Arama

İktidar devam edecek, muhalefet yeni aşamaya hazırlıklı girmeli

Zafer Yörük, İBB'ye kayyım atanmamış olduğunu ve arada sırada giren uzun bayram tatilinin, bundan vazgeçildiğini bildirdiğini, iktidarın kaldığı yerden devam edebileceğini ve muhalefetin de buna hazırlıklı bir süreç olduğunu belirtti.

05/04/2025 03:11 | Son Güncelleme : 20/11/2026 05:17 | Okunma Sayısı : 337 | Super Admin


İktidar devam edecek, muhalefet yeni aşamaya hazırlıklı girmeli
‘Birleşik mücadele ve dayanışmayı büyütmek için bir araya gelelim!’ ad image

İktidar devam edecek, muhalefet yeni aşamaya hazırlıklı girmeli

Zafer Yörük

Siyaset Bilimci Dr.

İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun 19 Mart'ta toplanmasıyla başlayan protestolar çeşitli biçimlerde devam ederken iktidar da hem eylemler hem de direnişi hedef almaya devam ediyor. Zafer Yörük, İBB'ye kayyım atanmamış olduğunu ve arada sırada giren uzun bayram tatilinin, bundan vazgeçildiğini bildirdiğini, iktidarın kaldığı yerden devam edebileceğini ve muhalefetin de buna hazırlıklı bir süreç olduğunu belirtti.

Ekrem İmamoğlu'nun adaylığının açıklaması ve ardından operasyonların ülkenin merkezini sarstı. Erdoğan'ın 'Turpun büyükleri henüz heybede' sözleri kapsamının genişleyeceğine işaret olarak gösteriliyor. Bu soruşturmaların genel planı ne ifade ediyor? İktidarın planı nedir sizce?

Orhan Pamuk'un deyişiyle ülkenin zaten oldukça sınırlı olan demokrasisini de ortadan kaldırılabilir olarak özetlenebilir. Siyaset bilim içi tartışmalarda seçimli otokrasiden tam otokrasiye ya da aşırı otoriter rejimden tam otoriter bir rejime geçiş olarak ifade ediliyor. İktidarın planının iktidara belirlenmesi gerekiyor tabii ama 19 Mart siyasi darbe girişimiyle umduğu sonucun böyle bir geçiş olduğu görülüyor.

İBB'ye kayyım atanmamış olması ve arada uzun bir tatilin devam etmesi, bu geçişin bağlı olduğu ya da frenlendiği hissini yaratabileceği, ama bu doğru değil. Pazartesiden itibaren iktidarda kaldığı yerden devam edecek. Muhalefetin de bu yeni aşamaya hazırlıklı olarak doldurulması gerekir. Sürecin devam ettiğina bu tür kesintilerle değil, birinci hamlenin gidişiyle karar vermesiyle: Ekrem İmamoğlu'nun tahliyesi.

 

“Döve döve illiberalizmme sürükleme' yolu”

Ekrem İmamoğlu'nun gözaltına alınmasıyla geniş birlikte katılımlı protestolar oldu. Halkın döküldüğü günden beri Erdoğan, Bahçeli ve diğer iktidar aktörleri sokağı hedef haline getiriyor, halkın bölünmesine yönelik bir dil kullanılıyor…

Sahadaki polis birliklerinin zaten emniyet güçleri gibi değil AKP/MHP milisleri gibi davrandığı görülüyor. Ama her zaman daha iyi olması mümkün. Bu tehdidin altında, “Döve döve liberalizme sürüklenme” yolunda bir irade beyanı bulunmaktadır.

Bunun önünde durulabilir mi, yanıtını isteyin, bütün muhaliflerin ve demokratik güçlerin görevidir. Saraçhane isyanı diye adlandırabileceğimiz bir haftalık sürecin önemi büyük. Ama kitleleri sürekli isyan halinde tutmak, sürdürülebilir bir durum garantisi ya da hemen sonuç verecek araçlar olmalı ya da uzun soluklu bir sivil isyan stratejisi oluşturulmalıdır. Geçmişte Sri Lanka'dan Bangladeş ve Brezilya'ya kadar birçok kitlesel hareket benzer yakın otoriterleşme darbeleri karşısında başarılı ve sonuç alıcı örnekler ortaya koydular. Bu durumda, Özgür Özel'in Avrupa'nın sosyal demokrat ve sol liberal aristokrasilerine dönük lobi faaliyetlerinden zaman bu şekilde bir Latin Amerika ziyareti yaparak Brezilya Cumhurbaşkanı Lula de Silva'yla fikir ve deneyim paylaşımı anlamlı olabilir.

Başka bir sorun ise İmamoğlu'nun ertelenmesinin ardından gelen ekonomik çalkantıydı. Mehmet Şimşek programının sürdüğünü ve her şeyin yolunda olduğunu söylüyor ama uzun süredir devam eden kemer sıkma politikalarına, siyasi baskılar ekleniyor. Bir ülkede boykot ve genel grev, genel direniş çağrıları var. Burada muhalefet nasıl bir yol izlemeli?

Mehmet Şimşek doğru söylüyor: İstanbul'un rantına ve kaynaklarına yeniden çökebilmek, Kanal İstanbul projesi ve benzeri muazzam kazanç vaatleri yanında, 19 Mart darbe girişiminin yarattığı ekonomik maliyet devede kulaklar kalıyor. İstanbul'un yeniden “fethi” akabinde gidilecek genel seçimlerde mali kaynakları bol keseden kullanmak mümkün olacaktır. Saray efradı böylece 'seçimsiz otokratik sistem' geçti yaftası yemekten de kurtulabilir.

Direniş yöntemleri olarak genel grev, iş bırakma, iş yavaşlatma çok olmasa da telaffuz ediliyor. Deneyimli sendikal örgütçüler (örneğin Başaran Aksu) bu alanda onları dile getiriyorlar. Türkiye'de sendikal hareketin yaşadığı gerilemeler bölgelerinde genel grev örgütlenmesinin çok zor ve devam ettiği görülüyor. Ama hiç kimse bunun dışında ya da mutlak mutlaklığın mahkûm olduğunu iddia etmiyor. Mısır'da Hüsnü Mübarek rejiminin azalması yalnızca kitlesel protestolar, İhvan teşkilatlarının baskısı ya da Obama'nın ricası sonuç asıl değil olarak sendikaların genel grev kararı sonrasında gerçekleşmişti. 19. Yüzyıl'da Georges Sorel'in keşfettiği üzere genel grev, toplumsal dönüşüm mücadelesinin en etkili silahıdır ve bu sürdüğün sürmediğine dair herhangi bir kanıt mevcut değildir.

Öte yandan belirli ürünlerin tüketim boykotu pazarının da oldukça etkili olduğunu görüyoruz. Emekçi kitlelerin üretimden gelen güç kadar tüketimden gelen gücü de etkili biçimde kullanmaları övgüyü hak ediyor.

Ama bu öneri ve gözlemler bir yere kadar; Sonuçta kitlesel mücadelesinin seyrini mücadele eden toplum kolektif olarak belirleyecektir. Burjuva siyaseti sınırları içinde bir muhalifin sesini çıkarma dostuyla işe yarayan CHP yönetimi, kendini bir hafta içinde o sınırlar zorlandığı bir ortam içinde bulmuştur. Örneğin Saraçhane protestoları, muhtemelen daha önceki Şişli ve diğer ilçe belediyeleri boyunca cılız toplanmalar gibi “yasak savma” mantığı içinde düşünülmüştü. Ama İstanbul Üniversitesi'nden polis bariyerlerini aşarak alana gelen öğrenci gençlik, bütün tabloyu bir anda değiştirdi. Kitle Hareketleri böyledir. Yaratıcı çözümler, mücadele içinde üreyerek hayata geçirilir. Önemli olan “sosyal demokrat” önderliğinin, kitlesel yaratıcılığın önünde engel oluşturmasıdır. CHP yönetimi henüz böyle davranmadığı için takdiri hak ediyor ama bu, bundan sonra böyle yapmayacağı anlamına gelmiyor. Burjuva siyaseti içinde kitle mücadelesini satmak istisna değildir. Bu nedenle emekçi denetimi ve gençlik denetimi CHP'nin sürekli ensesinde olmalıdır.

'Süreç', bir askeri güvenlik meselesi olarak geliştirildi

Bir genel olarak 19 Mart öncesinde bir 'çözüm süreci' başlatılmıştı. Muhalefet de buraya yönelik tutumunu açıklamıştı; Ancak çağrının yapılmasına rağmen şu ana kadar somut bir adım yok. Bule Suriye'deki son gelişmelerle düşünüldüğünde ülkedeki gidişatı nasıl okumalı?

'Bahçeli sürecinin' de diyebileceği, sınırlı sayıdaki aktörler arasında hızlı biçimde devam ettiği görülüyor. Bir siyasi meselenin çok anlaşma metinleri, protokoller ve hukuki şekillerle yürüyen bir askeri güvenlik meselesi olarak yeniden tanımlanmış ve ona göre yola göre öğrenildiği görülüyor. Ayrıca sizin de Suriye'deki son gelişmelerin çerçevesinden temas halinde sınır ötesi ya da bölgesel jeopolitik durumla da iç geçmiş bir süreç görülüyor.

Ayrı meselelerin olmalarına rağmen Saraçhane isyanını tabir edebileceğimiz durumla kesiştiği önemli noktalar olduğu da bir gerçek. Bütün Meseleyi buraya bağlamak yanlış sonuçla birlikte AKP'nin Bahçeli sürecinden önemli beklentilerden birinin Kürt seçmeni kendi düşüncelerini çektiği aşikar. İstanbul'daki kayyımcı darbelerin başlangıcından itibaren “kent uzlaşısı” olgusunu kriminalize etmeyi hedeflemesi de Kürt isteklerini CHP'den ve onunla birlikte ilerici sol muhalefetten koparak kendi programlarının gidişatını tamamlama hamleleri görülebilir. Zafer Partisi gibi ayrılan protestocular arasında ırkçı pankart ve sloganlarla dolaşımları da Mansur Yavaş'ın kürsüden icra ettiği nefret söylemi de bu değiştirme stratejisi açısından bazı görevlendirmeler yapıldığını gösteriyor. Bu parçalanmadan boşalan çıkarma işi de ilerici sol kesimlerin omuzuna düşüyor.

Yazar açık gazete

Beğendim
Bayıldım
Komik Bu!
Beğenmedim!
Üzgünüm
Sinirlendim
Bu içeriğe zaten oy verdiniz.

‘Birleşik mücadele ve dayanışmayı büyütmek için bir araya gelelim!’ ad image

Bunlar da ilginizi çekebilir

‘Fon krizi’ son kriz olabilir mi?

‘Fon krizi’ son kriz olabilir mi?

Erdoğan rejimi, 2026 “fon krizi”nin çalkantıları içinde açık denizde apansız patlak veren fırtınaya yakalanmış arızalı bir tekne gibi her gelen dalgayla biraz daha savruluyor. Bu krizin derinliğini ve kendine özgü dinamiklerini teşhis edemeyenlere ve 2015’ten bu yana birbirini izleyen darbeler sürecinde yenilgici bir ruh haline kapılanlara, bu da 25 yıldır gelip giden, bir süre sonra yatışması kaçınılmaz bir başka kriz gibi görünebilir.

6 saat önce
Kürt Sorunun Çözümünde MİT Başkanı,Bahçeli'nin...

Kürt Sorunun Çözümünde MİT Başkanı,Bahçeli'nin...

Çözüm Sürecinin Hangi Aşamasındayız. Çözüm sürecine dair birinci, ikinci, üçüncü aşamalar gibi sıralamalar yapılıyor. İlginç olan bu sıralamaları devlet yapmıyor. Kürt Politik Hareketi yapıyor. Bu sürecin iki temel aşaması var. Birincisi PKK’nin Silahlı Mücadeleyi sonlandırma kararı ve bunun hayata geçirilmesi. İkincisi ise birincisine bağlı olarak devletin atacağı hukuki, politik ve toplumsal adımlardır.

2 gün önce
İspanya’daki hareketlerin arka planı: Soldaki kopuş..!

İspanya’daki hareketlerin arka planı: Soldaki kopuş..!

İspanya’da son yıllarda sınıf mücadelesinin yeniden canlanma dinamikleri ve kiracılar hareketinin yaptığı büyük atılımın arka planında, en genç kuşak işçilerin ve öğrenci-genç işçilerin hızla siyasallaşma ve yeni mücadele kanalları açma süreçleri var. Özellikle Bask, Katalonya ve İspanya solunda 2018-2024 döneminde yaşanan “büyük ayrışma ve kopuş dalgası”, genç kuşakların daha devrimci bir eğilimle yeniden örgütlenmesine ve mücadelesine yeni bir motivasyon, taban inisiyatifi ve yeni kanallar açmaya başladı.

5 gün önce
Yorumlar

‘Sansür hayır! Habere Özgürlük ve İnsanca yaşamak İçin..!"