‘Tek Adam Rejimi ’ne Nasıl Gelindi?
CHP ve belediyelerinin neden yargı kıskacına alındığını anlayabilmek için soruyu doğru yanıtlayabilmekten geçiyor. Tarihsel Arka Plana. ‘Tek Adam Rejimi ’ne Nasıl Gelindi? Kronolojine bakmak gerekiyor...
02/10/2025 05:30 | Son Güncelleme : 19/11/2026 22:33 | Okunma Sayısı : 646 | Ali Uğur
‘Tek Adam Rejimi ’ne Nasıl Gelindi?
CHP ve belediyelerinin neden yargı kıskacına alındığını anlayabilmek için soruyu doğru yanıtlayabilmekten geçiyor.
Toplumsal meşruiyetini yitirmiş, hiçbir ekonomik, sosyal ve siyasi sorunlara çözüm üretemeyen dahada derinleştiren tek adam, otoriter bir rejimle karşı karşıyayız.
İçinde bulunduğumuz bölgede; emperyalist güçlerin bölgeyi dizayn etme girişimleri Suriye, Filistin Lübnan üzerinden İran’a uzanan Türkiye’yi içine alan çok ciddi bir girişim. Dahada ilerisi birkaç gün öncesinde 3. Dünya savaşının tüm televizyonlardan fragmanı izledik,
Tarihsel Arka Plan
Bu dönemi iyi analiz edebilmek için dünden bugüne olan gelişmelere kısacık bakalım: Dünya ekonomisi,1980 sonrasında küreselleşme sürecine de “sermaye birikim modeli, post-fordist modelden kaynaklanan dört paradigma üzerine kuruludur. Bunlar ‘Washington Uzlaşması’ ‘Post-Washington Uzlaşması’, ‘Pekin Uzlaşması’ ve ‘Mumbai Uzlaşması’.dır.’ Dip nota bakabilirsiniz (1) Ülkemizde bu süreç ‘24 Ocak kararları’ olarak bilinen kararla başlamış ancak uygulama olanağını 12 Eylül 1980 askeri darbesiyle bulabilmiştir.
12 Eylül darbesi, devlet politikası haline getirilen siyasal İslamcılık, eğitimden yargıya, medyadan toplumsal zeminlere kadar her alanda sistematik biçimde işleyerek yol aldı. Turgut Özal’ın beklenmedik biçimde “seçim” kazanmasını darbe rejimi fırsata çevirerek yoluna devam etti.
12 Eylül askerî darbesiyle 24 Ocak kararları uygulanmaya başladı, 24 Ocak Kararlarının iktisadi açıdan mimarı olan Turgut Özal, iktidarın da başı olarak bu politikalara kolaylıkla uyum sağladı. Özelleştirme politikaları da böylelikle yol alması kolaylaştı.
Benimsenen özelleştirmeyi sadece Kamu iktisadi kuruluşu (KİK’i sadece Demir çelik, TÜPRAŞ, TEKEL Devasa kamuya ait malların özleştirilmesi gibi algılanıyor.) oysa” Kuruluş"; Sermayesinin tamamı veya bir bölümü Devlet'e ait olan ve tekel niteliğindeki mallar ile temel mal ve hizmet üretmek ve pazarlamak üzere kurulan, kamu hizmeti niteliği ağır basan kamu iktisadî teşebbüsüdür. Bu notu düşelim.
Her ülkede farklılık gösteren özelleştirme süreci de böylelikle yakalanmış oldu. Bununla ilgili Dünya Bankası, Türk sisteminin nasıl sorunları olduğuna ve özelleştirme gereksinimine dair raporlar yayımladı. Verimli değil, etkin değil gibi birtakım verilerin çarpıtılmasıyla ideolojik altyapılarına adeta meşruluk kazandırdılar. Bu dönüşüm 1990’lı yılların ikinci yarısına kadar da devam ediyor. 12 Eylül cuntasıyla uygulama imkânına kavuşulan 24 Ocak kararlarının izinde, sermayenin yeni sömürü politikalarının yeni bir aşaması da ancak tek adam rejimi altında gerçekleştirildiği; Askeri cuntanın, Özal… bütün yetkilerin tek adam otoriterler kimliklerde toplandığı, bunlara perdenin gerisinden suflörlük yaparak yönlendirdiği yapılar mevcut olduğudur. Özal sonrasına bakıldığında 2002 yılına kadar gerek ulusal ve küresel güçlerin arzu etiği kısa bir dönemde olsa suflörün söylediklerini yerine getirebilen aktörü, bulamadıkları, mevcut olanların yıpranmış meşruiyet sorunu yaşadıkları için imdatlarına;
Refah Partisi’nin kapatılması için açılan dava; siyasal İslamcılığın yeniden düzenlenmesinde olanaklar yarattı. Çünkü bütün burjuva partilerinde var olan lider sultası ciddi bir engeldi. Erdoğan’ın İstanbul belediyesinde yükselttiği popiliterisi yolunu açtı. Refah Partisi’nin parçalanmasında da önemli bir rol üstlendi. Bu süreç; AKP’nin kuruluşunda yer alan birçok ismin de sonradan açıkça ifade ettiği gibi CIA ve ABD Büyükelçiliği ile yakın temaslar içinde yürütüldü. Dip nota bakabilirsiniz (2)
AKP iktidarı, 2002’den Mayıs 2008’e kadar kendisine devrolunan IMF programını sürdü. Daha sonra ise IMF’siz IMF programıyla yola devam etti. Bu dönemde AKP’nin “Yola Devam” sloganını benimsemesi, bir anlamda da uluslararası sermayeye “IMF’den çıksak da IMF programı yolundan çıkmıyoruz” mesajı verildi.
Bu paradigmanın ekonomik ayağı, devletin yönetim biçimi, siyasi ve sosyal ayağı ise artık Liberalizm ’in çöktüğü, ısrar etmenin ulusal ve küresel güçler için zaman kaybı olduğuydu. Karşılarında artık eşitlik, özgürlük kısaca eşit, özgür sosyal yaşam vaden “sosyalist sistem” de yok, ulusal dinamiklerin kaybetmenin, yenilmişlik sendromu içindeydi.
Özellikle 2007 seçimlerine kadar olan dönemini AB sürecinin yönlendirdiği bir demokratikleşme (Liberalizm) dönemi olarak görenlerin aksine, Türkiye’nin neoliberal geçişin tam anlamıyla başlatıldığı ve derinleştirildiği tüm bir AKP iktidarı dönemini farklı toplumsal kesimler üzerindeki siyasal denetimin sürekli arttırıldığı ve hukuk devleti formunun sürekli aşındırıldığı bir otoriterleşme süreci olarak ele almak gerekir. Dip nota bakabilirsiniz (3)
AKP dönemi, bazı görüşlerin aksine, demokratikleşmeden ziyade artan siyasal denetim ve hukuk devletinin zayıflamasıyla karakterize edilen bir otoriterleşme süreci olarak değerlendirilmelidir.
Anayasa değişiklikleri için “Halk oylaması”
Çünkü bu tespiti güçlendiren ilk adımlarından birisi de parlamentodaki ve belediyelerdeki çoğunluğunun kendisine sağladığı fırsatı değerlendirerek 2005 yılında belediyeler yasasını çıkardı. Yeni yasa ile köyler ilçelerin mahallesi haline getirildiği gibi merkezi hükümete tabi aynı zamanda çok çok önemlisi rant kapılarının olanaklarına da erişti. İmar alanları rantın temel kaynaklarından biri olduğu hepimize bilinen bir realitedir. Büyük şehir belediyelerin ilçe belediyelerin gelir kaynakları ve yönetme ve karar alma hepten daraltılmıştı. Tabi ki bu olanaklar Bir iktisat kuruluşuna dönüştürülen belediyeler İhalelerle, yandaş sermaye ve medya gurubunun yaratılmasını sağladı. Bu olanaklarla toplumsal tabanını konsolite etti; bedava kömür gibi ihtiyaç maddelerinin dağıtılması, iş olanaklarının verilmesi toplumsal tabanını devamla diri tutarak, birleştirdi. Diğer yandan da gerek yerel yönetimlerde gerekse merkezi idarede biat eden kimlikleri liyakatti elinin tersiyle bir yana bırakarak adım adım sorumlu mevkilere getirdi. 2007 Cumhurbaşkanlığı seçimine kadar o günün meşhur ortakları FETÖ’cülerle hayli yol aldılar. FETÖ’cüler devlet mekanizması içinde daha etkin, bir o kadarda yönlendirici olduğunu altını çizelim.
2007 Cumhurbaşkanlığı seçiminde; Cumhuriyettin kuruluşundan günümüze kadar ana akım(burjuva) muhalefetinin temel ideolojisi olan Atatürkçülük, “modern Türkiye” ’nin liberal ideolojisinin başını çektiği ordu içindeki komutanların, görevdeki Cumhurbaşkanın desteği, kısmen de olsa ana akım muhalefetin peşine takılan toplumsal güçlerin” Cumhuriyet” mitingleriyle ve Anayasa Mahkemesinin onayı ile iktidardakip nota bakabilirsiniz (4) Kaosun (kaosusun yaratılmasında iktidarın rolü olduğunu da not düşmek gerekir.) mağduriyeti olarak görünür olan AKP iktidarı bu durumu fırsat çevirdi.
Bu durum üzerine, iktidardaki AKP’nin önerisi ve muhalefet partilerinin talebiyle, 2007 Kasım'ında yapılması gereken seçimlerin 22 Temmuz 2007 tarihinde yapılmasına karar alındı. Hemen ardından Recep Tayyip Erdoğan hükümeti parlamentoda önemli seçim “reformları” başlattı ve bunlar daha sonra Erdoğan'ın Adalet ve Kalkınma Partisi ile muhalefetteki Anavatan Partisi'nin oylarıyla kabul edildi. 21 Ekim 2007’de yapılan halk oylamasında, %68 oyla kabul edilerek yürürlüğe girdi. Dip nota bakabilirsiniz (5)
Anayasadip nota bakabilirsiniz (6) baktığımızda dip notada görüleceği üzere, parlamentoda seçilemeyen A. Gül’ün seçilmesinin önü açıldı. 2007 de Türkiye'nin 11. cumhurbaşkanının belirlenmesi için yapılan seçim, Nisan ayında başlayan ve olaylı geçen süreç 28 Ağustos'ta Abdullah Gül'ün cumhurbaşkanı seçilmesiyle tamamlandı.
Abdullah Gül Türkiye'nin 11. Cumhurbaşkanı yemin töreni CHP ve Genelkurmay Başkanı Yaşar Büyükanıt tarafından boykot edildi. Ancak bu durum TC’nin kuruluşundan buyana devam ede gelen askeri vesaitte ciddi bir darbeydi. Erdoğan’ın Cumhurbaşkanı seçilmesinin önündeki tüm engeller kaldırıldığı gibi, aynı zamanda 2007 anayasa değişikliği otoriterleşmeye giden yolda “Seçim’le kazandırılan toplumsal meşruiyetle” yasal bir kılıf giydirilmesi olarak da görmeliyiz. Çünkü Cumhurbaşkanlığı, yürütmenin seçilerek ellerine geçmesi toplumsal meşruiyet uzun süre iktidarda kalabilmenin ve sonraki adımlarını da atmasını kolaylaştırdı.
Vakit kaybetmeden A K P milletvekillerinin verdiği yirmi altı maddelik anayasa değişikliği teklifi önce Anayasa Komisyonunda görüşüldü ve kabul edildi. TBMM'de yapılan oylamada da 72 ret, 336 kabul oyu alan anayasa değişikliği teklifi, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün onayıyla 12 Mayıs 2010 tarihinde değişiklik paketi halk oylaması 12 Eylül 2010 Pazar günü %57,88 evet ve %42,12 hayır oyu çıkarak anayasa değişiklikleri kabul edildi.
Bu değişiklik; 12 Eylül askeri darbesinin vesayetinin sonlandırıldığı, darbeyi yapanların cezalandırılması için yargı yolunun açıldığı, “Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz.” Gibi daha birçok “insancıl” maddelerle asıl özünü karartıp saklasalar da Anayasa mahkemesi başta olmak üzere Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tamamen yürütmenin inisiyatifine geçerek yargının siyasallaşmasının önü sonuna kadar açılmıştır. Otoriter rejimlerin geniş yetkilendirilmesiyle meşrulaştırılması ve yasal güvenceyle kurumsallaşması yönündeki 2. Büyük adım daha atılmıştır. 12 Eylül 2010 Pazar günü onaylanan 26 maddelik anaya değişiklikleri, süreçte yaşananlar ve siyasi partilerin tavırları, yaklaşımları için Dip nota bakabilirsiniz (7)
Bilindiği üzere 12 Eylül askeri faşist darbenin mağdurları asıl gerçeğe gözlerini kapatarak, kulakları tıkayarak güle oynaya bu değişliklere %57,88 onay vermişlerin arasındaydı. Evet diyen “Sosyalist” Partiler ve örgütler ve hayır diyenler (7-a) dip notan bakabilirsiniz
2007 anayasa değişikliği referandumu sonucu gerçekleşen değişiklikle, Türkiye Cumhuriyeti Siyasi Tarihi'nde ilk kez bir cumhurbaşkanı doğrudan halk oylamasıyla seçilmesi gereğince; ANAP desteklediği AKP’den T. Erdoğan, CHP, MHP, BBP, DP, DSP, DYP, LDP, BTP, DEV-Parti, TSIP, HAP, KP, TURK Parti
BAK, desteklediği çatı adayı Ekmeleddin İhsanoğlu ve ESP, EHP, DSİP, SDP, YSGP, SYKP desteklediği HDP adayı Selahattin Demirtaş halk oylamasına katıldı. Seçim Recep Tayyip Erdoğan'ın, 10 Ağustos 2014 tarihinde düzenlenen ilk turda cumhurbaşkanı seçilmesiyle sonlanmıştır. Sürecin arka planına bakmak için (8) dip nota bakabilirsiniz
16 Haziran 2014 tarihinde Cumhuriyet Halk Partisi lideri Kemal Kılıçdaroğlu ve Milliyetçi Hareket Partisi lideri Devlet Bahçeli TBMM'de düzenledikleri ortak basın toplantısıyla Ekmeleddin İhsanoğlu'nu çatı aday olarak göstereceklerini açıkladılar
Çatı adayı Ekmeleddin İhsanoğlu’nun niye özelikle de CHP tarafından tercih edilmesi gerçekten de manidardı. O Günün köşe yazarlarının yazdıklarına baktığımızda anlaşılacağını düşünüyorum. Dip nota bakabilirsiniz (9)
CHP’nin o günkü genel başkanı Kılıçdaroğlu “otoriter pazarlık” ekseninde otoriter rejim yolunda hızla tırmanan tek adam rejiminin kendisine belirlediği alan dışına çıkmadı.
Bu anlayışını Kılıçdaroğlu, cumhurbaşkanlığı seçimlerinde devlet geleneği ve koltuğunu koruma amacıyla, otoriter rejime karşı durmak yerine sonucu kolayca kabul ederek pasif bir tutum sergilemiştir.
7 Haziran 2015 TBMM Seçileri
7 Haziran 2015 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Seçim sonuçlarına göre, hiçbir siyasi parti tek başına iktidar olabilmek için gerekli olan 276 sandalye sayısına ulaşamadı. Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), iktidara geldiği 2002 seçimlerinden sonra ilk kez parlamentodaki tek başına iktidar çoğunluğunu kaybetti. Halkların Demokratik Partisi (HDP) ise seçimlerden 13,1'e yükseldi ve 80 milletvekili çıkardı.
“AKP-CHP-HDP'yi esas alacaksanız, 469 geniş tabanlı bir koalisyon olur. Böyle bir yapılanma içerisinde Milliyetçi Hareket Partisi şerefi ve haysiyeti ile çok güzel bir ana muhalefet görevini de üstlenmeye hazırdır. Bunların hiçbirisinden sonuç alınamıyorsa. En erken seçim ne zaman olacaksa o zaman da seçim olur.” İfadesinden anlaşılacağı üzere Bahçeli koalisyona kapıları kapattı 'erken seçim' dedi. Metinin tamamı için tıkla (10)
Daha sonraki yıllarda 7 Haziran 2015 seçimleri sonrası durumu değerlendiren Davutoğlu BBC’ye yaptığı açıklamada;
'MHP 4 teklifi de kabul etmedi'
Bahçeli’nin bu tavrı Kaybetmeyi hazmedemeyen Rejim daha bir erken seçimi iştahlandırdı. Koalisyon birinci parti olarak çıkan AKP'nin koalisyon kurma çabaları sonuç vermemesi üzerine, teamüller gereği hükûmeti kurma görevini seçimde ikinci en fazla oyu alan parti olan CHP'ye vermesi gerekirken, ‘güvenoyu alabilecek bir hükûmetin kurulamayacağını ileri süren Cumhurbaşkanı Erdoğan erken seçim kararı almıştır. CHP Cumhurbaşkanı'nın teamülü ihlal eden ancak anayasal yetkisine dayanan kararını engelleyememiştir.
Çünkü siyasi mücadeleyi TBMM içine hapsederek, Erdoğan’ının ifadesiyle ’Ankara’da siyaset yapın’ anlayışıyla toplumsal mücadelenin ana akım görünen muhalefet liderin yaklaşımı mücadele dinamiklerini tetikleyerek aktifleştireceği kadar pasivizede edebildiği siyaset bilimcilerin hep altını çizdiği önemli bir toplumsal olgu olduğudur. CHP’de hapsedilen sınırların dışına çıkmamayı tercih etmiştir. Kısaca ısrarlı talepte bulunmamayı seçerek erken seçime onay vermiştir. Bu dönemde Kılıçdaroğlu başkanlığındaki CHP’si toplumsal mücadelenin en dinamik Kürt özgürlük hareketi, görünürdeki HDP ve Sosyalist etki siyasi yapılarla aynı karede olmamak için özel bir çaba göstermiştir.
Bugün otoriter rejimin CHP ve onun kazandığı belediyelere yönelik yargı kıskacının köklerinin HDP ve Sosyalist etkin siyasi yapılarla aynı karede olmamak için gösterilen özel bir çabada aramak, bu tespiti yamak gerekiyor. Bu notu da düşerek, yaşanmışlıklara ve süreci hatırlatmaya devam edelim.
Türkiye Yüksel Seçim Kurulu; ‘Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 104, 116 ve 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu’nun 8. Maddeleri uyarınca, Cumhurbaşkanınca Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel seçimlerinin 1 Kasım 2015 Pazar günü olarak belirlenmesine karar…verilmiştir.’ Deniliyor.
Erken genel seçim öncesinde ülkede yaşananlara baktığımızda: “Davutoğlu'nun 7 Haziran-1 Kasım süreciyle ilgili dün şu ifadeleri kullanmıştı;
‘Terörle mücadele konusunda defterler açılırsa birçok insan, insan yüzüne çıkamaz. Neden mi? Gelin hafızanızı bir yoklayın. İleride bir gün Türkiye Cumhuriyeti tarihi yazıldığı zaman en kritik dönemlerden biri 7 Haziran-1 Kasım arasındaki dönem olacaktır’.”
Eski Başbakan'ın bu çıkışını, BBC Türkçe’ ye değerlendiren Davutoğlu'na yakın isimler, o dönem koalisyon hükümeti kurmaya en elverişli parti MHP olmasına karşın, Bahçeli'nin bunu reddettiğine dikkat çekiyorlar.
Davutoğlu'nun o dönem hükümet kurabilmek için Bahçeli'ye, "uzun dönemli koalisyon hükümeti, kısa dönem koalisyon, MHP destekli azınlık hükümeti ve seçim hükümeti" olmak üzere 4 seçenek önerdiğini ve Bahçeli'nin bunu reddettiğini anımsatan bir kaynak, "Sayın Davutoğlu, terör had safhaya çıkmasına karşın, MHP'nin bu 4 seçeneği de elinin tersiyle itip, bizi HDP'ye itmeye çalıştığına göndermede bulunuyor. MHP, tam tersi o dönem, en acil ihtiyaç olmasına karşın, elini taşın altına koymadı. MHP'ye siteminin nedeni budur" görüşünü dile getirdi.
7 Haziran- 1 Kasım 2015 seçimlerine giden süreçte ve sonrasında Türkiye'de neler yaşandı?
1. 17 Temmuz'da Cumhurbaşkanı Erdoğan, Dolmabahçe Mutabakatını kabul etmediğini söyledi.
2. 20 Temmuz Suruç saldırısı: IŞİD'in üstlendiği saldırıda 33 genç hayatını kaybetti.
3. 22 Temmuz Ceylanpınar saldırısı: İki polisin evlerinde öldürülmesi ve çözüm sürecinin fiilen bitişi
4. 6 Eylül Dağlıca saldırısı: PKK'nın üstlendiği saldırıda 16 asker hayatını kaybetti.
5. 8 Eylül PKK saldırıları: Üç ilde 15 polis hayatını kaybetti
6. 10 Ekim Ankara gar saldırısı: Türkiye tarihinin en kanlı intihar saldırısında 100 kişi yaşamını yitirirken 391 kişi de yaralandı
7. HDP ve DSP’lilere yönelik baskınlar ve gözaltılar, tutuklamaların ardı arkası kesilmedi
İşte bu koşullarda yapılan 1 Kasım 2015 seçiminin sonucun ne olacağını belli değil mi?
Bu soruyu objektif olarak yanıtlayabilmek için Dem parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit ve Sezai Tekelli’nin 7 Haziran 2024 de TBMM’ye verdiği araştırma önergesinde; “…günümüz siyasetini, siyasi kompozisyonunu ve ekonomik krizini anlamak açısından önemli bir dönüm noktası olan 7 Haziran 2015’te yapılan genel seçimlerin ve sonrasında yaşananların araştırılarak Türkiye’nin yakın tarihinin daha iyi anlaşılabilsin…7 Haziran 2015 seçim sonuçlarını kabul etmeyen iktidar, böylesi ağır toplumsal koşullar altında 1 Kasım 2015’te seçimleri tekrar ettirmiş ve AKP “Kürt korkusu” propagandasıyla tekrardan tek başına iktidara gelmiştir.
1 Kasım 2015 seçimlerinin ardından iktidar otoriterleşmenin dozunu zirveye çıkarmış, zaten kırıntı biçimde bulunan demokrasiyi rafa kaldırmıştır. Başta ekonomi olmak üzere Türkiye’de pek çok alanda muazzam bir alt üst oluş süreci başlamıştır…” olarak ifade edilen araştırma önergesi kabul görseydi, bugünü anlamamıza ışık tutardı. Önergenin tamamına ulaşmak için tıklayınız. (12)
15 Temmuz 2016 sözde darbe girişimi
28 Şubat 2015’te kamuoyuyla paylaşılan “Dolmabahçe Mutabakatı” nın inkâr edilerek Çözüm Süreci’nin bitirilmesi ve Kürt sorununda çatışma politikalarına dönülmesi darbe mekaniğini de aktifleştirmiş ve 15 Temmuz 2016’da sözde darbe girişimi yaşanmıştır.
Türkiye Cumhuriyet tarihinde bir dönüm noktası diyebileceğimiz yeni bir adım atma cesaretini 15 Temmuz 2016 “darbe girişimi” sonrasında kendisine sağlanan olanaklardan almıştır. Ülke tarihinin karanlık dehlizlerine gömülen 15 Temmuz 2016 “darbe girişimi” gün gelecek o dehlizin kapağı parçalanıp, gün ışığıyla buluştuğunda “darbe girişimi” mi yoksan ‘kanlı bir mizansen’ miydi mutlaka aydınlatılacaktır. Kısacık bir not düşmeden geçemeyeceğim; ‘Hulusi Akar darbe öncesinde CIA ile özel ilişki ağı oluşturduğu, bu ilişkiyi de genel kurmay başkanlığı ateşeri ile sağladığı, darbe yapacaklarını bildik nedenleri özetleyerek ilettiği ancak olumlu yanıt vermeyerek” biraz bekleyin” denildiği bu arada özel kurye ile Türkiye bildirildiği iddiaları hâlâ yargılan komutanların savunmalarında var. Kısaca Hulusi Akarın darbe hazırlığının başındaki kişi olduğu durum deşifre edilince de arkadaşlarını satarak iktidarla anlaşıp “kanlı mizansenin” yaşandığıdır. Google araştırma motorundan Hulusi Akar yazıp arama yaparsanız yüzlerce videoya, yazılara birçok belgeyle yayınlandığını görürsünüz.
“15 Temmuz darbe girişimi” arka yüzü üzerine pek çok iddiayı konu alan videolar için (13)
- https://www.youtube.com/watch?v=LDqZAh0M-tk&t=1305s
- https://www.youtube.com/watch?v=4lVF6h9FuTw
- Adem Yavuz Arslan’ın youtube kanalında pek çok video..
- Hakan Fidan, Darbe Girişimini Org. Akar'a Haber Verdi mi Vermedi mi?
Muhalefetin Konumu
|
|
Bu süreçte Milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılmasına ilişkin…
Tamda bu nokrada; Milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılmasının önünü açan yasa değişikliğinin 8 Haziran 2016'da yürürlüğe girdi. Anayasanın "yasama dokunulmazlığı"nı düzenleyen 83. maddesinin, "Seçimden önce veya sonra bir suç işlediği ileri sürülen bir milletvekili Meclisin kararı olmadıkça tutulamaz, sorguya çekilemez, tutuklanamaz ve yargılanamaz" hükmü uygulanmayacak. (14) AA Ajansının haberi için tıklayalım
günden bugüne toplam HDP'den 13, CHP'den 1 milletvekilinin vekilliği düşürüldü.
Bu süreçte Milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılmasına ilişkin TBMM’ deki siyasi partilerin yaklaşımlarını hatırlatalım;
1. CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, dokunulmazlıkların kalıcı bir düzenleme gerektirdiğini ve Anayasa'nın 83. maddesinin yeniden yazılması gerektiğini belirtti.
2. 19 Nisan 2016'da, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, TBMM Başkanlığına sunulan dokunulmazlıkların kaldırılmasına ilişkin anayasa değişikliği teklifine, AK Parti' li 316 milletvekilinin imzasıyla, 'Anayasa'ya aykırı' olmasına rağmen 'Evet' diyeceklerini açıkladı. Kılıçdaroğlu, CNN Türk'te yayınlanan Tarafsız Bölge programında siyasetçilerin bedel ödemesi gerektiğini ve bedel ödemekten 'korkmadıklarını' kaydetti. Ayrıca, bağımsız olmayan bir yargının yazarları hapse atabileceğini ve bu nedenle dokunulmazlıkların kaldırılmasına 'Evet' diyeceklerini ifade etti. Kılıçdaroğlu, "Biz dokunulmazlık zırhının ardına asla saklanmak istemiyoruz. Bakanların da dokunulmazlıkları kalksın, mevcut veya eski bakanlar hangisi olursa olsun, hiç kimsenin dokunulmazlığı olmamalıdır. Başbakan dahil. Eğer bu yöneticiler yürekliyse, bakanların da dokunulmazlığını kaldırıyoruz derlerse" dedi.
Otoriter rejimlerin Milli güvenlik söz konusu olduğunda ana muhalefet partisinin nasıl etkisizleştirdiklerine çarpıcı bir yaşanmışlıktır. Ana muhalefet partisinden binlerce işçinin, halkın adalet, hukuk, eşit yurttaş ve iradesinin gaspına karşı koymasını beklerken ortaya konulan tavır işte buydu.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 2 Ocak 2016’da HDP’nin eski eş genel başkanları Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ’ın “anayasa suçu” işlediğini savunarak “Dokunulmazlıklarının kaldırılması suretiyle başlayacak süreç, terörle mücadele açısından ülkemizdeki havayı da olumlu yönde etkileyecektir” demesinin ardından başlayan süreçten bugüne HDP'li 13 vekilin milletvekilliği düşürülerek sonuçlandı.
3. 2016 sözde darbe girişimi sonrası, ana akım muhalefet partisinin bilgilisi dahilinde (bu görüşme rejime meşruiyet kazandırmak için yapılır) “anayasal hak ve özgürlükler Avrupa Birliği konseyi bilgilendirerek askıya alıyoruz” İsrail’in saldırıları dikkat çekerek yapılan bir söylem; “İç ve dış tehlikelerine karşı ‘milli birlik’ yaşamsal bir kritiğe sahip olup, Millî birlik ve beraberliğin ülkesi içinde huzur ve güvenlik, ahlâkî ve manevî değerlerle de güçlenir. Ülke içinde sağlanan bu millî birlik ve beraberlik, yıkıcı ve bölücü zararlı akımlarla tam bir mücadele potansiyelini temin eder.” Ana akım muhalefet rejimin bunca yaşanmış olumsuz pratiğini unutarak; ondan çıt çıkmaz. Rejime entegre olur. Yaşanmışlıkları unutmayan muhalefetin farklı dinamiklerden ses çıkarsa da “hain”” iç-dış düşmanlarının işbirlikçileri” ilan edilir. Millet vekillerin dokunulması alel acele kaldırılarak tutuklanır. Yani kirlimize edilerek etkisizleştirilir. Bir iki şiddet olayı da yaşanırsa-yaşattırılırsa milliyetçilik tavan yapar. Ne yazıktır ki bu özgül durum rejimin niteliği ne olursa olsun sadece Türkiye’de vardır.
15 Temmuz 2016” darbe girişimi” faşizmin kurumsallaşmasındaki toplumsal meşruiyet kazandıran olanakların sağlandığı ciddi bir adımdır. Gerçekten darbe gerçekleştirilmiş olsaydı, bugünkü rejimin toplumsal meşruiyetin, darbelerden hep büyük bir bedeller ödemiş Türkiye halkları bugünkü erke verdiği desteğin mümkün olmayacağıdır. Ogünlerin ABD yönetiminin onay vermemesini anlaşılır kılıyor.
Ülke yönetiminde adım adım anayasa maddesindeki değişiklikleriyle yürütme, yasama, yargının tek adam rejiminin inisiyatifine terkedilmesindeki en ekstremiz adımlardan biri daha atılmasının koşulları sağlanıyor.
MHP lideri Bahçeli, ülkedeki siyasi yaşamın en kritik evrelerindeki müdahalelerine baktığımızda;
- 16 Temmuz 2002'de koalisyon hükümetini oluşturan üç partinin genel başkanları arasında yapılan zirve toplantısında 3 Kasım'da erken seçim yapılması kararı alındı ve bu karar TBMM'de 31 Temmuz 2002'de onayladı. Türkiye, böylece 3 Kasım'da AK’yi iktidara taşıdı
- 11. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'e 2007'de Cumhurbaşkanlığı yolunu açan isim oldu.
- AKP hükümeti, 7 Haziran 2015'de yapılan genel seçimlerde sonra ilk kez, tek başına hükümet kuracak oy oranına ulaşamadı.
Devlet Bahçeli, daha resmî sonuçlar açıklanmadan, 7 Haziran akşamı kendisinin "hiçbir hükümet formülü içinde olmayacağını" ilan edip, kendilerine "ana muhalefet görevi verilmesini" talep ederek erken seçimin yolunu işaret edip, AKP 1 Kasım 2015 de tek başına iktidar olmasını sağladı.
- Devlet Bahçeli 15 Temmuz 2016'da yaşanan” darbe girişimi “sonrasında yapılan Yeni Kapı Mitingi ‘ne katılarak iktidara koşulsuz destek açıkladı. Daha ileriye giderek; AKP'ye, dolayısıyla Erdoğan'a "başkanlık önerisini Meclis'e sunması" çağrısı yaptı. Ocak 2017'de adına iki partinin "cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi" dediği, "Türkiye tipi başkanlık sistemini" içeren anaysa değişikliği TBMM'den geçti. Referandum aralığında kabul edilen değişiklik 16 Nisan 2017'de halkoylamasına sunuldu. Bahçeli, anayasa referandumda "Evet" diyeceklerini açıkladı ve anayasa değişikliği yüzde 51,4 "Evet" oyuyla kabul edildi. 24 Haziran'da gerçekleşen erken seçimin sonucunda Erdoğan, Türkiye'nin ilk yürütme yetkisine sahip cumhurbaşkanı seçilmesi sağladı Adım adım pekişen bir “cumhur ittifakı “nın mimarı oldu. Kısaca Bahçeli, Türkiye'de "sistem değişikliğinde de kilit rol oynadı.
2017 Anayasa değişikliği
1. Türkiye, parlamenter sistemi kaldırıp başkanlık sistemini benimseyerek partili cumhurbaşkanına yürütme yetkisi vermeli mi?
2. Başbakanlığa son vererek cumhurbaşkanı ile onun atayacağı cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlardan oluşan bir hükûmet sistemi benimsemeli mi?
3. Hem cumhurbaşkanına hem meclise seçimleri yenileme yetkisi verip ikisinin seçimlerinin birlikte yapılmasını kabul etmeli mi?
4. Seçilme yaşını 25'ten 18'e düşürmeli ve milletvekili sayısını 550'den 600'e yükseltmeli mi?
5. Mahkemelerin tarafsızlığına anayasada yer vermeli ve HSYK'nın yapısını değiştirmeli mi?
AKP iktidarı, otoriterleşmeye zemin hazırlayan anayasa değişikliklerinde, “darbe girişimi” sonrasında OHAL uygulamalarına, bu koşularda; ülke OHAL KHK’leri ile yönetilmeye başlandı. AYM, daha önce sınırlarını belirlediği ve bu sınırlar dışına çıkılması halinde OHAL KHK’lerini denetleyebileceğine ilişkin yerleşik içtihadından döndü ve bu Kararnameleri hiçbir şekilde denetleme yetkisi bulunmadığına karar verdi. Bu karardan sonra OHAL KHK ile çok sayıda kanunda değişiklik yapıldı, aralarında iki AYM üyesinin de bulunduğu on binlerce insanın görevine son verildi. Yüzlerce kuruluş kapatıldı. Bu durum; AKP iktidarının erke geldiğinden bu yana ki adım, adım otoriter bir rejimin gerçekleştirebilmesi için yol temizliğindeki çok önemli bir aşamasıydı. İslamcı-ultra milliyetçiliğin buluşup yol aldığı bu nokta da; Erdoğan’ın hep hayallerini kurduğu bunun içinde devamla yol temizliği yaptığı ‘Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi’-Türkiye’ye özgü başkanlık sistemi en kısa ifadeyle ‘Tek adam rejimi’ dir.
OHAL KHK rejimi altında 2017 Anayasa Değişikliği gerçekleştirildi. Bu değişiklik, aynı zamanda Cumhurbaşkanlığı sistemi olarak adlandırılan bir rejim değişikliğini birlikte getirdi.
“…İşte 16 Nisan Halk Oylaması sonuçlarına göre yürürlüğe girmiş olan Anayasa Değişikliğinin özü, aktardığım bu iki cümleden ibarettir.
Yürütme gücü Cumhurbaşkanına verilmiş, yasama Cumhurbaşkanının vesayeti altına alınmıştır. Yargı ise yoğunlaşmış yürütme gücüne bağımlı durumu getirilmiş, hak ve özgürlükleri koruyucu bir gücü ve etkisi kalmamıştır. İşin özeti budur. Kemal Gözler’in çarpıcı makalesine “Elveda Kuvvetler Ayrılığı” başlığını vermesi” aynı gerçeği yansıtmaktadır. Başlığın bir de devamı var: “Elveda Anayasa”. Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi’nin ünlü 16. maddesinden esinlenmiş. Buna da aynen katılıyorum. Zira ‘hakların güvence altına alınmadığı ve kuvvetler ayrılığının olmadığı bir toplumda anayasa yoktur’ “ (16) makalenin tamamı için Tıklayalım
(17) Kemal Gözler, ‘Elveda Anayasa’
2018 Türkiye cumhurbaşkanlığı seçimi,
Türkiye cumhurbaşkanını belirlemek için 24 Haziran 2018 Türkiye genel seçimleri ile aynı gün yapıldı. Seçim, normal şartlarda 3 Kasım 2019'da yapılması öngörülüyordu. Erkene alınmasının nedeni, Cumhurbaşkanı Erdoğan ve MHP Genel Başkanı Bahçeli tarafından 2017 referandumda kabul gören anayasa değişikliğinin yürürlüğe girmesi için daha fazla beklenmemesi gerekçe olarak gösterilmiştir takiben, 2018 seçimleri ile birlikte başbakanlık makamı kalktı ve başkanlık sisteminin ilk hükûmeti göreve başladı.
Görevdeki Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan cumhurbaşkanlığına bir kez daha aday oldu. CHP’dense Muharrem İnce aday gösterildi, sonuç bir cümleyle sonuçların tam kesinleşmeden teslim olan sonra da saklanan bir Muharrem İnce profilini herkes hatırlar. Bir sonraki 2023 Türkiye cumhurbaşkanlığı seçiminde yine Erdoğan ve bu kez karşısında Kılıçdaroğlu sonuç hepimizce malum. Özetle değerlendirecek olursak otoriter rejimlerin temel stratejinin bir sonucu olarak; belirlenen alanlar dışında siyaset yapmamayı yıllarca hizmet ettiği devlete biat etme geleneğinin sonucu itaatkâr oldu. Sokağa inmek sokakta siyaset onlar için sadece “marjinal” kesimlerin işidir. Tek adam rejimine bir 5 yıl daha verildi.!
Tabi ki bu sonuç başta CHP’si olmak üzere ‘Millet İttifakı’ partilerin ortak adayı K. Kılıçdaroğlu ve diğer parti liderleri kendi partileri içinde, toplumda çok ciddi eleştirilerle karşı karşıya kalıp sorulandılar.
Daha sonraki süreçte ‘Millet İttifakı’ partilerin liderlerinden Partilerinden istifa edip, politik yaşamını noktalayan oldu. Kemal Kılıçdaroğlu partisinin kurultayında genel başkanlığı kaybetti. Yerine 28.dönemde CHP Grup Başkanı, daha genç, dinamik biri olan Özgür Özel seçildi
Ana akım muhalefet partisi yeni genel başkanını partisi içinde pek çok sorunla baş etmek ve bir yıldan da yakın yerel seçimlere hazırlanmak vardı. Yerel seçimlerde izleyeceği strateji ile başarı-başarısızlığı onun genel başkanlığını sürdürüp sürdüremeyeceğinin belirleyici olacağı muhakkaktı.
Toplumsal meşruiyet kazanarak iktidar olan otoriter rejimler uzun süre iktidarda kalabilmek için yukarda değindiğim anayasa değişikliklerinden anlaşıldığı üzere yürütmeyi devamla güçlendirir. Demokratik alanın (ekonomik, siyasi sosyal alanlar) daraltır. Daha önce çıkardığı yasalardan aldığı yetkilerle, yeni yeni yönetmenlik çıkararak devlet bürokrasini dizayn eder. Artık İlin, ilçenin en yüksek mülkiye Amirleriyle; Mayıs 2015 de çıkarılan iç güvenlik yasasıyla, kolluk kuvvetleri, YHSK ile yargı tamamen yürütmenin; aynı zamanda parti rozetini yine çıkarmamasıyla (2017 de kabul gören yasal düzenle) siyasi yapının emrine verilmiştir. Kısaca kurumsallaşmış bir otoriter rejimdir.
Otoriterleşme Stratejileri
1. Bu rejimin toplumsal meşruiyetini nasıl sağlar?
2. Otoriterleşmenin temel sonuçları nelerdir?
Bu stratejinin üç ana öznesi var.
1. Toplumsal muhalefeti etkisizleştirmek:
A. Bürokrasi, (devletin bütünündeki tüm hastane, kolluk küvetlerinden askerlere, sermaye örgütleri, yargı, siyasi partiler, gazeteciler, TV, Emek örgütlerinin, inanç gruplarının Etnik grup veya etnisiteye kadar tüm toplumsal eylemliklere, şiddet kullanılarak uygulanan baskı, yasaklar, gözaltı uygulamaları…ve hapisle cezalandırma bu uygulamaların tek bir amacı vardır. Sindirerek etkisizleştirmektir.
B. Toplumda alışkanlık oluşturmak. Başka bir ifadeyle kanıksama yaratmak. ”Bu kadar mücadele veriyoruz. Olmuyor, nafile o zaman duymamak, görmemek” bu durum zamanla alışkanlık oluşturuyor. Artık iktidarın olumsuz pratikleri karşısında muhalefetin; siyasi yapılar, sendikalar, meslek örgütleri, sermaye örgütleri ve Etnik grup veya etnisiteye kadar tüm dinamiklerinin temel aktörlerinin sesiz kalmasının toplumun bireyler üzerindeki çok ciddi etkisi umutsuzluğunu ve çaresizliğini kanıksamasına bir adım ötesinde de sorunlarla birlikte yaşama alışkanlığı oluşturuyor. Devletin bütün kurumlarının rejime biat ettiğini bildiği halde yüzyıllardır kutsanmış devletten hala beklenti kırıntıları taşıyan bireyler; Devlet bürokrasinin en üst kurumlarından biri olan AYM’nin yürütme erkinin yasadışı pratiği karşısındaki sessizliği bile kanıksamayı tetikliyor. Kısaca özetlersek otoriter rejime entegre olunuyor.
C. Milli güvenlik: Ulusal ve uluslararası düzlemdeki saldırı ve şiddet pratiği veya olasılığı karşısında “milli birlik”,” milli kardeşlik” gibi kavramları otoriter rejimler hemen öne çıkarır. Milli Güvenlik Kavramının hukuksallaşması yaklaşık 90 yıl öncesine dayanır. Millî Güvenlik Kurulu kurullu, 2017 yılında yapılan Anayasa değişikliği Kurul bugünkü yapısına kavuşmuştur. Bu yapısı; Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi gereğince MGK Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları başkanlığında toplanır. Milli güvenlik Türkiye’ye özgü hassasiyeti ve özel bir role sahiptir. Bu özeliği gereği Ulusal ve uluslararası düzlemdeki saldırı ve şiddet pratiği veya olasılığı karşısında “milli birlik”,” milli kardeşlik” gibi kavramlarla rejimin başı halka seslendiğinde; açlık, yoksulluk bunca yolsuzluk, talan ve anti-demokratik uygulamalar bir yana bırakılır, adete yok sayılarak “milli birlik”,” milli kardeşlik” çok güçlü bir eğilim hali alır.
15 Temmuz 2016” darbe girişimi” faşizmin kurumsallaşmasındaki toplumsal meşruiyet kazandıran olanakların sağlandığı ciddi bir adımdır. Gerçekten darbe gerçekleştirilmiş olsaydı, bugünkü rejimin toplumsal meşruiyetin, darbelerden hep büyük bir bedeller ödemiş Türkiye halkları bugünkü erke verdiği desteğin mümkün olmayacağıdır. Ogünlerin ABD yönetiminin onay vermemesini anlaşılır kılıyor.
Aynı zamanda mizansenin yaşandığı süreçte ortaya koyduğu “güçlü lider” pozisyonu kahramanlaştırılması rejim değişikliğinin önünü açmada önemli bir rol oynamıştır.
Şimdi 2017 Anayasa Değişikliği, ülkemizdeki varlığı 150 yıla yaklaşan bir siyasal sisteme son vermek ve cumhurbaşkanına, Meşrutiyet Anayasalarındaki padişah yetkilerini bile aşan kimi yetkiler aktarmak üzere hazırlanmıştır. İçinde yaşadığımız siyasal gündemde parlamenter sistem zaten fiilen ortadan kalkmıştı.
AKP’nin hedefi ise hiçbir zaman anayasa hukuku öğretisinin anladığı anlamda bir başkanlık ya da yarı başkanlık sistemi olmamıştı. Sonuçta benzeri olmayan, hiçbir ülkede görülmeyen Sayın Cumhurbaşkanı’nın kişiliğine özgülenmiş bir yönetim biçimi anayasallaşmış oldu
Anayasa, toplumsal uzlaşının en ufak bir izine dahi rastlanmayan, dünya tarihinde örneği görülmemiş, tamamen Erdoğan’ın şahsına has bir yönetim anlayışının tezahürüdür. Yeni bir anayasa yapılmasına dair söylemlerin ardında ise, mevcut yönetim biçimini meşrulaştıracak bir kılıf arayışı yatıyor. 12 Eylül döneminin “deli gömleği” olarak anılan faşist anayasası bile, bugünkü şartlar karşısında dar gelmektedir.
1970’li yıllarda başlatılan özelleştirme süreçleri, 24 Ocak Kararlarıyla birlikte devletin güçlendirilmesi ve kutsal bir devlet geleneğinin inşası hedeflenmişti. Ancak günümüzde ise, kapitalizmin zaman zaman derinleşen kronik krizlerinin üstesinden gelmek amacıyla, devletin tüm imkânlarının sermaye çevrelerine adeta altın tepside sunulduğu bir döneme evrildiğimiz görülüyor. Varlık Fonu, büyük sermaye gruplarının adeta bir gelir kaynağına dönüşmüş durumda.
Dünyada ise her geçen gün otoriter, tek adam rejimlerinin yükselişi ve bu rejimlerin birbiriyle dayanışması, kapitalizmin derin bir ekonomik kriz ve sancılı bir süreç içinde olduğunun açık bir göstergesi. Bu otoriter yönetimler, demokratik değerleri ve toplumsal hakları ikinci plana iterek, ekonomik darboğazları kendi lehlerine çevirmek için her türlü aracı kullanmaktan çekinmiyorlar.
Yaşam koşullarının her geçen gün daha da ağırlaştığı bir ortamda; emekliler açlık sınırının çok altında bir maaşla geçinmeye çalışırken, hukukun üstünlüğü neredeyse tamamen askıya alınmış, çalışanlar ise yoksulluk sınırının altında ücretlerle yaşam mücadelesi vermek zorunda kalıyor. Yasal grev haklarının gece yarısı çıkarılan KHK’larla engellendiği, adaletin ve hukukun işlemediği bir düzende, cezaevleri siyasi tutsaklarla dolup taşıyor. Ekonomi ise artık tamamen tükenmiş, yolsuzluk ve rüşvet neredeyse hayatın olağan bir parçası haline gelmiş durumda. En dinamik toplumsal güçlerden biri olan Kürt hareketi ise sistematik olarak kriminalize edilmekte; bu koşullar altında 31 Mart 2024’te yerel seçimlere gidildi.
Devletin tüm imkanları, belediyelerin rant ve kaynakları seçimleri kazanmak için seferber edilirken, adil ve eşitlikçi bir seçim ortamının çok uzağında bir süreç yaşandı. Açlık sınırında yaşamaya çalışan emekçiler, maliyetini karşılayamadığı için ürününü tarlada bırakmak zorunda kalan üreticiler, gelecek kaygısı nedeniyle eğitimini yarıda bırakan gençler, hayatın her alanında ayrımcılıkla karşılaşan, şiddete, tacize ve tecavüze uğrayan kadınlar; bir asırdır kimliği, kültürü ve ana dili için mücadele eden, ama sürekli inkar ve baskı gören Kürt halkı ve azınlıklar; açlığa mahkum edilen emekliler... Tüm bu kesimler, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde sandık başında sessiz ama anlamlı bir direniş sergileyerek tek adam rejimine 'hayır' dedi.
Bu tablo; adaletsizliğe, hukuksuzluğa ve anti-demokratik uygulamalara karşı toplumsal bir pasif başkaldırının ifadesi oldu. Seçim sonuçları, tek adam yönetiminin toplumsal meşruiyetini büyük ölçüde yitirdiğinin bir göstergesiydi. Seçimlerin ardından ortaya çıkan durumu ve bunun topluma, siyasete etkilerini ise bir sonraki “CHP ve belediyeleri neden yargı kıskacında? Başlıklı yazımda daha detaylı ele alacağım.
Bunlar da ilginizi çekebilir
Kürt Sorunun Çözümünde MİT Başkanı,Bahçeli'nin...
Çözüm Sürecinin Hangi Aşamasındayız. Çözüm sürecine dair birinci, ikinci, üçüncü aşamalar gibi sıralamalar yapılıyor. İlginç olan bu sıralamaları devlet yapmıyor. Kürt Politik Hareketi yapıyor. Bu sürecin iki temel aşaması var. Birincisi PKK’nin Silahlı Mücadeleyi sonlandırma kararı ve bunun hayata geçirilmesi. İkincisi ise birincisine bağlı olarak devletin atacağı hukuki, politik ve toplumsal adımlardır.
2 gün önceİspanya’daki hareketlerin arka planı: Soldaki kopuş..!
İspanya’da son yıllarda sınıf mücadelesinin yeniden canlanma dinamikleri ve kiracılar hareketinin yaptığı büyük atılımın arka planında, en genç kuşak işçilerin ve öğrenci-genç işçilerin hızla siyasallaşma ve yeni mücadele kanalları açma süreçleri var. Özellikle Bask, Katalonya ve İspanya solunda 2018-2024 döneminde yaşanan “büyük ayrışma ve kopuş dalgası”, genç kuşakların daha devrimci bir eğilimle yeniden örgütlenmesine ve mücadelesine yeni bir motivasyon, taban inisiyatifi ve yeni kanallar açmaya başladı.
5 gün öncePost-Marksist “Tarih” Anlatıcılarının Hezeyanlarına...
Mustafa Suphi ile yoldaşlarının 28/29 Ocak 1921 gecesi Karadeniz’de hunharca katledilmesi, komünist hareketin kanayan yarasıdır hâlâ; hesabı görülene dek! Çünkü Onlar çok önemli bir kilometre taşıdırlar. Ancak bilinmelidir ki, 15’lerden önce 20’ler de vardır, Paramaz’ın 19 yoldaşıyla ile Beyazıt Meydanı’nda asılarak infaz edildiği tarihimizde. Onlar köklerimiz, geleneğimizdir elbette!
6 gün önce


Yargıtay'da kaybolan dosya ile Gürsel Tekin'in alakası var?